fa بررسی رابطه بین رعایت اصول ارگونومی، خستگی شغلی و بهره‌وری کارکنان در معدن سنگ‌شکن کرمانشاه تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:nasimYW;"><span style="font-size:14px;"><span style="line-height:2;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">زمینه و هدف: </span></b><span lang="FA">محیط کار در معادن‌ یکی از خطرناک‌ترین محیط‌ها در نوع خود است که به‌دلیل وجود شرایط سخت و انجام فعالیت‌های جسمی شدید، تأثیرات منفی بر سلامت جسمی و روحی کارکنان می‌گذارد و کار در چنین محیط‌هایی، اغلب با خستگی شغلی، ناراحتی‌های اسکلتی- عضلانی و همچنین کاهش بهره‌وری همراه است. لذا، این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین رعایت اصول ارگونومی، خستگی شغلی و بهره‌وری کارکنان در محیط کاری سخت و پرخطر معدن سنگ‌شکن کرمانشاه در سال 1404 انجام یافت. </span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">مواد و روش‌ها:</span></b><span lang="FA"> در این پژوهش توصیفی، جامعه آماری شامل ۲۰۰ نفر از کارکنان معدن سنگ‌شکن کرمانشاه با سابقه کار حداقل یک سال بود که به‌روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد شامل ارگونومی، خستگی شغلی و بهره‌وری</span> <span lang="FA">جمع‌آوری شدند. از طرفی، به‌منظور تحلیل داده‌ها، از ضریب همبستگی پیرسون (</span><span dir="LTR">PCC</span><span lang="FA">)، تحلیل رگرسیون خطی چندگانه (</span><span dir="LTR">MLR</span><span lang="FA">) و همچنین مدل معادلات ساختاری (</span><span dir="LTR">SEM</span><span lang="FA">)</span> <span lang="FA">با استفاده از نسخه 24 نرم‌افزار</span><span dir="LTR">AMOS Graphics </span>&nbsp;استفاده شد.</span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">یافته‌ها:</span></b><span lang="FA"> نتایج نشان دادند که رعایت اصول ارگونومیک با خستگی شغلی رابطه منفی معنادار داشته است (۰/۰۵ ></span> <span dir="LTR">p</span><span lang="FA"> و ۰/۴۲۳- =</span> <span dir="LTR">r</span><span lang="FA">).</span> <span lang="FA">همچنین، مشخص شد که بین ارگونومی و بهره‌وری کارکنان رابطه مثبت معنادار وجود داشته است (۰/۰۵ ></span> <span dir="LTR">p</span><span lang="FA"> و ۰/۳۸۶ =</span> <span dir="LTR">r</span><span lang="FA">).</span> <span lang="FA">علاوه بر این، نتایج نشان داد که خستگی شغلی با کاهش بهره‌وری همبستگی معنادار داشته است (۰/۰۵ ></span> <span dir="LTR">p</span><span lang="FA"> و ۰/۵۱۲- =</span> <span dir="LTR">r</span><span lang="FA">). نتایج تحلیل رگرسیونی نیز نشان داد که ۳۷/۷</span> <span lang="FA">درصد از تغییرات بهره‌وری کارکنان تحت تأثیر متغیرهای رعایت ارگونومی و خستگی شغلی قرار داشته است.</span> <span lang="FA">از طرفی، تحلیل مدل معادلات ساختاری نشان داد که خستگی شغلی نقش میانجی در رابطه بین ارگونومی و بهره‌وری ایفا کرده است.</span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">نتیجه‌گیری:</span></b><span lang="FA"> نتایج نشان داد بهبود شرایط کاری از طریق اجرای اصول ارگونومیک به‌طور چشم‌گیر خستگی شغلی را کاهش و بهره‌وری کارکنان را افزایش داده است که این خود تلاش در راستای بهبود محیط کاری از دیدگاه ایمنی و سلامت شغلی کارکنان به‌عنوان مبنایی برای تصمیم‌گیری‌های مدیریتی در صنایع استخراجی را توصیه می‌کند.</span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="line-height:2;"><span style="background:white"><b><span style="color:black">Background:</span></b><span style="color:black"> The working environment in mines is one of the most dangerous of its kind, which has negative effects on the physical and mental health of workers due to excessive physical workload. Working in such environments is often associated with occupational fatigue, musculoskeletal disorders, and reduced productivity. Therefore, this study was conducted to investigate the relationship between compliance with ergonomic principles, job fatigue, and employee efficiency in the Kermanshah Stone Crusher Mine in 2025.</span><span style="font-size:11.0pt"></span></span><br> <span style="background:white"><b><span style="color:black">Materials and Methods:</span></b><span style="color:black"> In this descriptive study, data were collected using standardized questionnaires on ergonomics, occupational fatigue, and productivity. To analyze the data, Pearson correlation coefficient (PCC), Multiple Linear Regression (MLR) analysis, and structural equation modeling (SEM) were utilized. Also, data analyses were carried out using SPSS version 26 and AMOS Graphics version 24.</span><span style="font-size:11.0pt"></span></span><br> <span style="background:white"><b><span style="color:black">Results:</span></b><span style="color:black"> Based on the results obtained, a significant negative correlation was found betweenadherence to ergonomic principles and occupational fatigue (r = -0.423, p < 0.05), as well as asignificant positive correlation between ergonomics and employee efficiency (r = 0.386, p < 0.05). Furthermore, occupational fatigue was significantly associated with decreased productivity (r=-0.512, p<0.05).The results of the regression analysis also showed that 37.7% of the variance in employee efficiency was influenced by variables related to ergonomic compliance and occupational fatigue. Additionally, structural equation modeling revealed that occupational fatigue plays a mediating role in the relationship between ergonomics and productivity. Ultimately, while confirming all proposed hypotheses, the study highlighted that improving working conditions through the implementation of ergonomic principles can significantly reduce occupational fatigue and increase employee efficiency.</span><span style="font-size:11.0pt"></span></span><br> <span style="background:white"><b><span style="color:black">Conclusion:</span></b><span style="color:black"> The results of the study showed that improving working conditions through the implementation of ergonomic principles significantly reduced job fatigue and increased employee efficiency, which in turn recommends efforts to improve the work environment from the perspective of worker occupational safety and health as a basis for management decisions in the extractive industries.</span></span></span></span></span></div> ارگونومی, بهره‌وری شغلی, خستگی شغلی, مدل معادلات ساختاری, معدن سنگ‌شکن کرمانشاه Ergonomics, Employee efficiency, Occupational Fatigue, Structural Equation Modeling, Kermanshah Stone Crusher Mine 475 493 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-264-22&slc_lang=fa&sid=1 Mohsen Nazari محسن نظری 100319475328460010835 0009-0003-3192-541X No M.Sc. in Health, Safety & Environment, Department of the Environment, Ha.C., Islamic Azad University, Hamedan, Iran کارشناس ارشد مهندسی ایمنی، بهداشت و محیط‌ زیست، گروه محیط زیست، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Soheil Sobhan Ardakani سهیل سبحان اردکانی s_sobhan@iau.ac.ir 100319475328460010836 100319475328460010836 Yes Ph.D. in Environmental Science, Professor in Environmental Science, Department of the Environment, Ha.C., Islamic Azad University, Hamedan, Iran دکترای تخصصی علوم محیط‌ زیست، استاد گروه محیط‌زیست، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران