fa jalali 1401 9 1 gregorian 2022 12 1 10 1 online 1 fulltext

fa بررسی روند مصرف آب حوزه شهری قبل و طی پاندمی کوید 19، مطالعه موردی شهر گناباد زمینه و هدف: کشور ایران در لیست کشورهای آسیب پذیر در حوزه منابع آبی قرار دارد. این مساله لزوم توجه برنامه ریزی و مدیریتی منابع آب را به خوبی منعکس می نماید. مصارف آب در حوزه شهری به دلیل صرف هزینه تصفیه و تامین و همچنین اهمیت آن در حفظ و ارتقاء سلامت جامعه، نیازمند توجه جدی است. مطالعه حاضر با هدف بررسی مصرف آب در شهر گناباد در حوزه های مختلف شهری و با در نظر گرفتن شرایط پاندمی کوید 19 به انجام رسیده است. مواد و روش ها: شهر گناباد با جمعیت 50899 نفر در استان خراسان رضوی قرار دارد. جمع آوری اطلاعات مصرف آب در این شهر در زیر حوزه های مسکونی، تجاری، صنعتی و اداری در 3 سال متوالی از سال 1397 تا 1399انجام گرفت. سرانه مصرف آب با استفاده از اطلاعات جمعیتی محاسبه و داده های مصرف آب با هدف آنالیز تغییرات مصرف در زیر حوزه های مختلف آنالیز گردید. مصرف آب در سال 1399 به عنوان شرایط پاندمی و با در نظر گرفتن ورود بیماری در اسفند ماه 1398 در کشور تحلیل گردید. یافته ها: متوسط مصرف سرانه آب در شهر گناباد در سال های 1397، 1398 و 1399 به ترتیب 125، 146، و 161 لیتر به ازای هر نفر بوده که به طور میانگین حدود 11 درصد افزایش سالانه داشته است. از کل مصارف آب به صورت متوسط 86.9 درصد در حوزه های مسکونی، 3.4 درصد در بخش تجاری، 8.6 درصد در حوزه اداری و7.9 درصد در امور صنعتی استفاده شده است. مطالعه حاضر همچنین نشان داد متوسط رشد سه ساله مصرف آب در حوزه های مسکونی، تجاری، اداری و صنعتی شهر گناباد به ترتیب 22.9، 4.5، 0.8 و 27.6 درصد بوده است. در سال 1399 نسبت به دو سال قبل میزان مصرف آب روند افزایشی را نشان می دهد که علت آن را بحران همه گیری کوید 19 می توان عنوان نمود. نتیجه گیری: مطالعه حاضر نشان داد نیاز آبی شهر گناباد در طی سال های مورد مطالعه به طور چشمگیری با رشد 11 درصدی در حال افزایش بوده و حوزه مسکونی بخش غالب مصرف آب و بیشترین رشد نیاز آبی را به خود تخصیص داده است. همچنین مطالعه حاضر به اهمیت برنامه ریزی برای شرایط ویژه  همچون وجود پاندمی که می تواند به افزایش مصرف آب منجر شود تاکید نموده است.   Background and Objective: Iran included in the list of vulnerable countries in the field of water resources. This concerns highlights the essential need for planning and managing water resources in Iran. Domestic water requires serious attention due to the cost of water supply and its significant role in promoting public health. The present work aimed to investigate the water consumption in Gonabad for different municipal sectors. Methods: Having a population of 50899, Gonabad is located in Khorasan Razavi province. Water consumption data from residential, commercial, industrial, and institutional sectors were collected for 3 consecutive years from 2018 to 2020. Per capita, water consumption, and water demand changes for different sectors over time then analyzed using demographic information. Water consumption during 2020 was considered as water demand during the Covid-19 pandemic. Results: The average per capita water consumption in Gonabad in 2018, 2019, and 2020 were 125, 146, and 161L, respectively, indicated an average annual increase of about 11 percent. Of total water consumption, 86.9% corresponded to residential, 3.4% to commercial, 8.6% to institutional, and 7. 9% to industrial sectors. The present study also showed that in a three-year basis, the mean water consumption in residential, commercial, institutional, and industrial sectors increased by 22.9, 4.5, 0.8, and 27.6 percent, respectively. Water consumption during 2021 experiences an incremental trend that could be attributed to the crisis caused by Covid-19 in Iran. Conclusion: The present study showed that the water demand for Gonabad has increased about 11% during the study period and the residential sector with the highest growth rate accounts for the highest water consumption demand. Moreover, industrial growth in the study period contribute to a significant increase in water demand. The present study also highlighted the essential considerations that must take for water supply in unusual situations like COVID-19 that increased water demand. water consumption per capita, water demand, municipal water consumption, Khorasan Razavi, Gonaba سرانه آب, نیاز آبی, مصرف آب شهری, خراسان رضوی, گناباد 1 12 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-772-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/26 1401/9/5 2022/12/31 1401/10/10 Faeze Gholami Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran فائزه غلامی gholami.fae@iums.ac.ir 0031947532846007993 0031947532846007993 No گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Mitra Gholami Research Center for Environmental Health Technology, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran-Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran میترا غلامی gholamim@iums.ac.ir 0031947532846007994 0031947532846007994 Yes مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران-گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Emad Dehghanifard Research Center for Environmental Health Technology, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran-Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran عماد دهقانی فرد dehghanifard.e@iums.ac.ir 0031947532846007995 0031947532846007995 No مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران-گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Fatemeh Sadat Hosseini-Baharanchi Department of Biostatistics, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran فاطمه سادات حسینی بهارانچی Hosseini.mstat@gmail.com 0031947532846007996 0031947532846007996 No گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

fa بررسی کارایی منعقدکننده عصاره بذر درخت چنار به‌ منظور حذف کدورت از پساب صنعتی (‌مورد مطالعه: پساب شرکت شیر پاستوریزه پگاه همدان) زمینه و هدف: فاضلاب صنایع غذایی حاوی مقادیر زیادی از جامدات معلق و سایر مواد شیمیایی مورد استفاده برای اهداف بهداشتی هستند. لذا، حذف این آلاینده ­ها از پساب از اهمیت بالایی برخوردار است. این مطالعه با هدف حذف کدورت از پساب کارخانه شیر پاستوریزه پگاه همدان توسط منعقد کننده طبیعی عصاره بذر درخت چنار انجام شد. مواد و روش ها: در مطالعه توصیفی، اثر پارامترهای زمان تماس، مقدار جاذب، pH و مقادیر مختلف کدورت بر کارایی حذف کدورت از پساب مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی چگونگی فعل و انفعال بین جاذب و ماده جذب شونده از مدل­های جذب ایزوترم لانگمویر و فروندلچ و برای بررسی سرعت فرآیند جذب از سینتیک جذب مرتبه اول و شبه مرتبه دوم استفاده شد. به منظور تعیین حضور گروه‌های عملکردی در منعقدکننده­ از دستگاه اسپکتروفتومتر(FTIR)  و برای بررسی خصوصیات مورفولوژی سطحی نمونه‌ ها نیز از میکروسکوپ الکترونی روبشی(SEM)  استفاده شد.  یافته ها: بیشینه کارایی حذف کدورت توسط منعقد کننده عصاره بذر درخت چنار در pH بهینه 8، زمان تماس 60 دقیقه، کدورت اولیه NTU 1 و مقدار جاذب 0/1 گرم در لیتر به میزان %98 مشاهده شد. نتایج نشان داد که رفتار فرآیند موردنظر از مدل ایزوترمی جذب لانگمیر (0/994 = R2) تبعیت کرده و سینتیک آن بر واکنش شبه مرتبه دوم (0/991 = R2) منطبق بوده است. حداکثر ظرفیت جذب جاذب نیز 0/203 میلی گرم در گرم تعیین شد. نتیجه گیری: از آن جا که منعقد کننده عصاره بذر درخت چنار از کارایی بالایی در حذف کدورت از پساب صنایع غذایی برخوردار بود، می­ توان از آن به عنوان جایگزینی مناسب برای کاهش مشکلات ناشی از منعقد کننده­ های متداول شیمیایی در تصفیه خانه­ های فاضلاب  استفاده کرد. Background and Objective: Wastewater of food industries contains large amounts of suspended solids and other chemicals which produced during cleaning and sanitary purposes. Therefore, removal of these pollutants from effluent is very important. The aim of this study was to removal of turbidity from the effluent of Hamedan Pegah Dairy Company using extracted natural coagulant from plane seed Methods and Methods: In this descriptive study, the effects of contact time, adsorbent dose, pH and turbidity values on efficiency of turbidity removal from food industries effluent were investigated. Also, adsorbent characterized by scanning electron microscopy (SEM), and Fourier-transform infrared spectroscopy (FTIR), moreover, the adsorption of turbidity studied from both kinetics and equilibrium points of view. Results: Based on the results obtained, the highest turbidity removal efficiency at optimum conditions (i.e. pH of 8, contact time of 60 min, initial turbidity of 1 NTU and adsorbent dose of 0.1 g/l) was found to be 98%. Also, the adsorption kinetic of turbidity via plane tree seed coagulant followed pseudo second-order (PSO) model (R2 = 0.991), while the adsorption isotherm obeyed Langmuir model (R2 = 0.994) with maximum adsorption capacities of 0.203 mg/g. Conclusion: In conclusion, due to the natural coagulant from plane tree seed showed a high efficiency to removal of turbidity from wastewater, it could be used as a suitable alternative in comparing with common chemical coagulants for reduce the pollutants from the effluent of food industries in wastewater treatment plants.   Plane seed, Adsorption, Industrial effluent, Turbidity, Natural coagulant بذر درخت چنار, جذب, پساب صنعتی, کدورت, منعقدکننده طبیعی 13 28 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-760-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/10 1401/5/19 2022/12/312023/01/14 1401/10/24 Negar Golzadeh PhD Student in Environmental Science, Department of the Environment, College of Basic Sciences, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran نگار گل زاده 0031947532846008214 0031947532846008214 No دانشجوی دکتری تخصصی محیط‌زیست، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده علوم پایه، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Bahareh Lorestani Ph.D. in Environmental Science, Associate Professor in Environmental Science, Department of the Environment, College of Basic Sciences, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran. بهاره لرستانی lorestanib@iauh.ac.ir 0031947532846008215 0031947532846008215 Yes دانشیار علوم محیط‌زیست، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده علوم پایه، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Soheil Sobhanardakani Ph.D. in Environmental Science, Professor in Environmental Science, Department of the Environment, College of Basic Sciences, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran سهیل سبحان اردکانی 0031947532846008216 0031947532846008216 No استاد علوم محیط‌زیست، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده علوم پایه، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Mehrdad Cheraghi Ph.D. in Environmental Science, Professor in Environmental Science, Department of the Environment, College of Basic Sciences, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran. مهرداد چراغی 0031947532846008217 0031947532846008217 No استاد علوم محیط‌زیست، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده علوم پایه، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Nematollah Khorasani Ph.D. in Environmental Science, Professor in Environmental Science, Department of Environmental Science and Engineering, College of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran نعمت اله خراسانی 0031947532846008218 0031947532846008218 No استاد محیط‌زیست، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع‌طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران

fa بررسی وضعیت شاخص های بهداشت محیط نانوایی های شهرستان ملکشاهی در سال 1400 زمینه و هدف: در کشور ما نان یکی از مهمترین منابع غذایی را تشکیل می دهد. بهداشت نان از اهمیت بالایی برخوردار است و یکی از مهمترین موارد قابل توجه، بهداشت نانوایی هاست .مطالعه حاضر با هدف بررسی وضعیت موجود نانوایی های شهرستان ملکشاهی انجام شد. مواد و روش ها: این مطالعه به صورت توصیفی - مقطعی در شهرستان ملکشاهی در سال 1400 انجام شد. همه‌ی نانوایی‌های فعال موجود در سطح شهر ملکشاهی (تعداد 52 واحد) به روش سرشماری مورد بررسی قرار گرفت. سپس با استفاده از چک لیست بازرسی بهداشتی نانوایی سنتی اطلاعات از نانوایی‌های شهرستان ملکشاهی جمع آوری شد. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم‌افزار Excel مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها: نتایج نشان دادند که از نقطه نظر بهداشت فردی، بهداشت مواد غذایی، بهداشت ابزار و تجهیزات و بهداشت ساختمان  به ترتیب، 79/73، 68/37، 55/59  و 71/1 درصد دارای وضعیت مطلوب می باشند و میانگین کل رعایت شاخص های بهداشت محیط در نانوایی های شهرستان ملکشاهی برابر با 68/69 درصد گزارش گردید. نتیجه گیری: جهت ارتقاء و بهبود وضعیت بهداشتی پیشنهاد می شود، بازرسان واحد ایمنی و بهداشت محیط در مراکز بهداشتی ضمن اعمال قوانین سختگیرانه تر بویژه در زمینه توجه به بخش بهداشت ابزار و تجهیزات مورد استفاده در نانوایی ها، با نظارت و کنترل مستمر این اماکن و تدوین قوانین عملی و نظارت بر اجرای آن ها و نیز ارائه آموزش های مناسب به متصدیان نانوایی ها، سلامت نان را بعنوان قوت غالب مردم تضمین نمایند. Background and Objective: Bread is one of the most important food sources in our country. The hygiene of bread is very important and one of the most important things to note is the hygiene of bakeries. The present study was conducted with the aim of investigating the current situation of bakeries in Malekshahi city. Methods: This descriptive-cross-sectional study was conducted in Malekshahi city in 1400. All active bakeries in Malekshahi city (52 units) were investigated by census method. Then, information was collected from the bakeries of Malekshahi city by using the traditional bakery health inspection checklist. The collected data were analyzed using Excel software. Results: The results showed that from the point of view of personal hygiene, food hygiene, tools and equipment hygiene and building hygiene, respectively, 79.73, 68.37, 55.59 and 71.10 percent have a favorable condition and the total average compliance index environmental hygiene in bakeries of Malekshahi city was reported as 68.69 percent. Conclusion: In order to promote and improve the health situation, environmental health inspectors in health centers, while applying stricter rules, especially in the field of paying attention to the health of tools and equipment used in bakeries, by continuously monitoring and controlling these places and formulating practical laws and monitoring their implementation, ensure the health of bread as the dominant force of the people.   Environmental health, bakery, Malekshahi city, Ilam. بهداشت محیط, نانوایی, شهرستان ملکشاهی, ایلام. 29 38 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-775-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/5 1401/9/14 2022/12/312023/01/142022/12/14 1401/9/23 fatemeh vahedimonfared BS of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran فاطمه واحدی منفرد f.vahedimonfared77@gmail.com 0031947532846008219 0031947532846008219 No دانشجوی کارشناسی مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران soudabeh ghodsi PhD student, Environmental Health Engineering, school of Health, Isfahan university of medical sciences, Isfahan, Iran سودابه قدسی s.ghodsi3847@gmail.com 0031947532846008220 0031947532846008220 No دانشجوی دکتری مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران sajad mazloomi Associate professor*, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran- Biotechnology and Medicinal Plants Research Center, Faculty of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran سجاد مظلومی sajad.mazloomi@yahoo.com 0031947532846008221 0031947532846008221 Yes دانشیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران-مرکز تحقیقات زیست فناوری و گیاهان دارویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

fa بررسی میزان کشندگی ناشی از بیماری های کووید19 در گروه های پرخطر و ارتباط آن با شرایط اقلیمی (مطالعه موردی شهر اصفهان _ ایران)   زمینه و هدف: بیماری زمینه ای نقش مهمی در شدت و میزان مرگ و میر ناشی از کووید19 دارد. از طرفی عوامل محیطی مانند شرایط اقلیمی می توانند بر پویایی بسیاری از بیماری های عفونی تأثیر بگذارند. هدف کلی این پژوهش تعیین میزان کشندگی ناشی از کووید19 در گروه های پرخطر و ارتباط آن با شرایط اقلیمی در شهر اصفهان از اسفند 1398 تا پایان آذر ماه 1399 بود. مواد و روش ها: در بازه مورد مطالعه تعداد افراد بصورت سرشماری وارد مطالعه شدند (81881 نفر).  برای گرداوری داده ها از فرم جمع آوری اطلاعات، شامل وضعیت فرد از نظر شدت بیماری و بستری، به همراه اطلاعات جمعیت شناختی (سن و جنس) و نوع بیماری آنها استفاده شد. همچنین پارامترهای اقلیمی از جمله میانگین دما، رطوبت نسبی، بارش و سرعت باد در طول مدت مطالعه، به تفکیک هر ماه از سایت اداره هواشناسی اصفهان اخذ گردید و داده­ها توسط نرم­افزار SPSS و در سطح معناداری 0/05 تجزیه و تحلیل شدند.   یافته ها: تعداد افراد مبتلا در آبان 1399 با تعداد 20130 در صدر ماه‌های مورد مطالعه بود. بین متغیرهای دما، رطوبت نسبی و بارش با میزان ابتلا رابطه معناداری وجود نداشت. اما میانگین سرعت وزش باد با میزان ابتلا، رابطه معکوس معناداری داشت. بین متغیرهای شرایط اقلیمی با میزان کشندگی ناشی از کووید19 رابطه معناداری وجود نداشت. نتیجه گیری: نتیجه رگرسیون پوآسون روی کل افراد پر خطر (دارای بیماری زمینه ای) جهت بررسی میزان کشندگی بر حسب ماه بجز در مورد متغیر بارش، برای سایر متغیرها معنی دار بود. Background and Objective: The underlying disease plays an important role in the severity and mortality rate caused by covid-19. On the other hand environmental factors such as climatic conditions can affect the dynamics of many infectious diseases. The main purpose of this research was determination of mortality caused by Covid-19 in high-risk groups and its relation with climatic conditions in Isfahan city from Feb 2020 to the end of Dec 2020. Materials: In the study period, the number of people included in the study by census (81881 person). To collect data, an information collection form was used, including the person's condition in terms of severity of illness and hospitalization, along with demographic information (age and gender) and their type of illness. Also, climatic parameters such as average temperature, relative humidity, precipitation, and wind speed during the study period were obtained separately for each month from the website of Isfahan Meteorology Department and the data were analyzed by SPSS software (p<0.05). Results: The number of infected people in Nov 2020 was the number of 20130. There was no significant relationship between the variables of temperature, relative humidity and precipitation with the rate of morbidity. But the average wind speed had a significant inverse relationship with the morbidity rate. Also, there was no significant relationship between the variables of climatic conditions and the rate of mortality caused by Covid-19. Conclusion: The result of Poisson regression on all high-risk people (with underlying disease) to investigate the mortality rate by month, except for the precipitation variable, was significant for other variables. Covid 19, Corona virus, Climatic conditions, High risk groups کووید 19, ویروس کرونا, شرایط اقلیمی, گروههای پر خطر 39 50 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-779-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/52023/02/1 1401/11/12 2022/12/312023/01/142022/12/142023/04/3 1402/1/14 Saeideh Moradalizadeh Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran-2- Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Public Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran سعیده مرادعلیزاده 0031947532846007940 0031947532846007940 No گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران-مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Majid Hashemi Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran-Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Public Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran مجید هاشمی 0031947532846007941 0031947532846007941 Yes گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران-مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Maryam Faraji Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran-Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Public Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran. مریم فرجی 0031947532846007942 0031947532846007942 No گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران-مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران. Hamidreza Tohidinik 3- HIV/STI Surveillance Research Center, and WHO Collaborating Center for HIV Surveillance, Institute for Futures Studies in Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran حمید رضا توحیدی نیک 0031947532846007943 0031947532846007943 No مرکز‌ تحقیقات‌ مراقبت‌HIV و ‌عفونتهای‌آمیزشی، ‌پژوهشکده ‌آینده‌پژوهی‌ در سلامت، ‌دانشگاهعلوم پزشکیکرمان، کرمان، ایران Parand Arbab Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran-2- Department of Environmental Health Engineering, Faculty of Public Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran پرند ارباب 0031947532846007944 0031947532846007944 No گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران-مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران.

fa بررسی وضعیت بهداشت محیط آرایشگاه‌های زنانه شهر ایوان، استان ایلام زمینه و هدف: آرایشگاه های زنانه از جمله اماکن عمومی هستند که توجه به مسائل بهداشت محیط در سلامت فرد و جامعه قابل اهمیت هستند، چرا که عدم رعایت موازین بهداشتی و انجام فعالیت های غیر اصولی نظیر تاتو کردن و غیره تهدیدی برای سلامتی جامعه است. لذا پژوهش حاضر با هدف تعیین وضعیت بهداشتی آرایشگاه های زنانه شهر ایوان در سال 1396 انجام گرفت. مواد و روش ها: این پژوهش به صورت توصیفی- مقطعی در شهر ایوان در سال 1396 انجام شد. همه ی آرایشگاه های فعال موجود به روش سرشماری مورد بررسی قرار گرفتند. جمع آوری اطلاعات از طریق بازدید از آرایشگاه های زنانه و تکمیل چک لیست فرم آیین نامه مقررات بهداشتی از آرایشگاه و سالن های زیبایی زنانه و مشاهده انجام شد. جهت آنالیز داده های جمع آوری شده از نرم افزار Excel استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد که 67/14 و 68/57 درصد از آرایشگاه ها به ترتیب دارای کارت معاینه پزشکی و گواهینامه آموزش بهداشت عمومی بودند. از نقطه نظر بهداشت ابزار و تجهیزات 57/14 درصد و از نظر وضعیت بهداشت ساختمان در مجموع 60/42 درصد از آرایشگاه ها مطابق آئین نامه بودند. همچنین 60 درصد از آرایشگاه ها برای دفع پسماند های اجسام تیز و برنده از جعبه ایمن استفاده نمی کردند. نتیجه گیری: با توجه به نتایج بدست آمده وضعیت بهداشتی آرایشگاه های زنانه شهر ایوان در برخی از شاخص ها با قوانین مطابقت نداشته و نیاز به آموزش صحیح، تشدید بازرسی در خصوص ارائه خدماتی چون تاتو، اپیلاسیون و آرایش ناخن در جهت کنترل شرایط بهداشتی این اماکن و سلامتی جامعه ضروری می باشد.   Background: Women's beauty salons are among the public places where attention to environmental health aspects is important in the person and society, because the lack of sanitation and non-performance, and so on are a threat to the health of the community. Therefore, the present study was conducted to determine the health status of women's hairdressing in Eyvan city in 2017. Methods: This descriptive cross-sectional study was carried out on all women's hairdressers in Eyvan in 2017. Information gathering was done by visiting women's hairdressing salons and completing the checklist form of the health regulations from the beauty salon and women's beauty salons and observation and interviewing. To analyze the data collected from the Excel software. Results: The results showed that 14.67% and 57.68% of the decorators had a medical examination card and a public health education certificate, respectively. From the point of view of the health of tools and equipment, 57.14%, and in terms of the health condition of the building, a total of 42.4% of the barber shops had a favorable situation. Also, 60% of the hairdressers do not use a safety box to remove sharp objects from the body.  Conclusion: According to the results, the sanitary condition of women's hairdressers in the city of Eyvan was not consistent with some of the indicators, and the need for proper education, planning, and intensification of examination for providing services such as tattoo, waxing, and nail polish to control the health condition. Places and community health are essential. Women's Beauty Salon, Environmental Health, Eyvan city آرایشگاه های زنانه, بهداشت محیط, شهر ایوان 51 60 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-775-3&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/52023/02/12023/01/27 1401/11/7 2022/12/312023/01/142022/12/142023/04/32023/02/22 1401/12/3 afsane Taheripelangerd BS student of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran افسانه طاهری پلنگرد taheriafs1373@gmail.com 0031947532846007945 0031947532846007945 No دانشجوی کارشناسی مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران soudabeh ghodsi PhD student, Environmental Health Engineering, school of Health, Isfahan university of medical sciences, Isfahan, Iran سودابه قدسی s.ghodsi3847@gmail.com 0031947532846007946 0031947532846007946 No دانشجوی دکترای مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران mohammad Darvishmotevalli Research Center for Health, Safety and Environment, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran-Assistant professor, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran محمد درویش متولی Mohamad.darvish68@gmail.com 0031947532846007947 0031947532846007947 No مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران-استادیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران sajad mazloomi Associate professor, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran-Biotechnology and Medicinal Plants Research Center, Faculty of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran سجاد مظلومی sajad.mazloomi@yahoo.com 0031947532846007948 0031947532846007948 Yes دانشیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران-مرکز تحقیقات زیست فناوری و گیاهان دارویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

fa بررسی وضعیت شاخص‌های بهداشتی استخرهای شنای عمومی شهر ایلام زمینه و هدف: شنا یکی از فعالیت های تفریحی و یک ورزش مهم برای سلامت جسم و روح است. در صورت عدم رعایت موازین بهداشتی در استخرها، بروز مشکلات بهداشتی و انتقال بیماری های عفونی به شناگران اتفاق می افتد. هدف از مطالعه حاضر، تعیین وضعیت بهداشت محیط استخرهای شنا شهر ایلام در سال 98-1397 می باشد. مواد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه توصیفی- مقطعی بود که وضعیت بهداشت محیط 8 استخر فعال شهر ایلام مورد بررسی قرار گرفت. برای انجام این تحقیق چک لیست ارزیابی وضعیت بهداشت محیط استخر که توسط وزارت بهداشت تهیه شده است از طریق مشاهده مستقیم و اندازه گیری دقیق تکمیل و از نرم افزار Excel  جهت تجزیه و تحلیل داده های گرد آوری شده استفاده شد. یافته ها: میزانpH ، میزان کلر آزاد باقی مانده ، ضوابط بهداشت فردی و کنترل حشرات به ترتیب در 50، 75، 100 و 75 درصد نمونه ها مطالق آئین نامه بودند این در حالی است که کدورت و دمای محیط استخر در 100 درصد نمونه ها در شرایط نامطلوبی قرار داشتند.  نتیجه گیری: بخش ابزار و تجهیزات در مقایسه با سایر بخش ها، از مطلوبیت کمتری برخوردار بود. آنچه نیاز به فوریت بیشتری برای پیگیری دارد: پارامترهای بحرانی مانند کدورت آب استخرها، درجه حرارت آب و دمای محیط استخر ها می‌باشد. Background:  Swimming is one of the recreational activities and an important sport for the health of the body and soul. In the case of non-observance of sanitary standards in swimming pools, health problems and transmission of infectious diseases to swimmers will occur. The aim of this study was to investigate the environmental health status of swimming pools in Ilam city.   Methods: This research was a descriptive cross-sectional study where the environmental health status of 8 active swimming pools in Ilam city was evaluated. To conduct this research, the checklist was prepared by the ministry of health for assessing the environmental health status of active swimming pools. Through direct observation, and accurate measurement of completion, and excel software was used for analyzing the collected data. Results: The results showed that PH, residual chlorine, health personnel, and insect control were 50,75,100, and 75% respectively. Also, the turbidity and temperature in 100% of the samples were undesirable. Conclusion: The tool and equipment sector were less desirable compared to other sectors. Critical parameters such as turbidity, water temperature and ambient temperature of the pools should be carefully monitored.   swimming pool, environmental health, Ilam Province استخر شنا, بهداشت محیط, شهر ایلام 61 71 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-775-2&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/52023/02/12023/01/272023/01/27 1401/11/7 2022/12/312023/01/142022/12/142023/04/32023/02/222023/02/22 1401/12/3 maryam Sadr BS student of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran مریم صدر maryamsadr1818@gmail.com 0031947532846007949 0031947532846007949 No دانشجوی کارشناسی مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران Heshmatolah Nourmoradi professor, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran حشمت الله نورمرادی ilam_nourmoradi@yahoo.com 0031947532846007950 0031947532846007950 No استاد گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران soudabeh ghodsi PhD student, Environmental Health Engineering, school of Health, Isfahan university of medical sciences, Isfahan, Iran سودابه قدسی s.ghodsi3847@gmail.com 0031947532846007951 0031947532846007951 No دانشجوی دکترای مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران mohammad Darvishmotevalli Research Center for Health, Safety and Environment, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran-Assistant professor, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran محمد درویش متولی Mohamad.darvish68@gmail.com 0031947532846007952 0031947532846007952 No مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران-استادیارگروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران sajad mazloomi Associate professor, Department of Environmental Health Engineering, school of Health, Ilam university of medical sciences, Ilam, Iran-Biotechnology and Medicinal Plants Research Center, Faculty of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran سجاد مظلومی sajad.mazloomi@yahoo.com 0031947532846007953 0031947532846007953 Yes دانشیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران-مرکز تحقیقات زیست فناوری و گیاهان دارویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

fa بررسی اثر گندزدایی گیاه زنیان بر روی سودوموناس آئروژینوزا زمینه و هدف: افزایش مقاومت آنتی‌بیوتیکی در اکثر باکتری‌ها منجر به توسعه ترکیب‌های ضدمیکروبی طبیعی شده است. هدف از این مطالعه بررسی اثر گندزدایی گیاه زنیان بر روی سوش استاندارد سودوموناس آئروژینوزا است. مواد و روش ها: تهیه اسانس با روش تقطیر انجام شد. اجزای تشکیل‌دهنده با روش‌های کروماتوگرافی گازی و کروماتوگرافی گازی متصل به طیف‌سنج جرمی شناسایی شدند. جهت بررسی اثر گندزدایی اسانس گیاه فوق بر روی سوش استاندارد سودوموناس آئروژینوزا از روش‌های رقیق سازی ماکروپلیت و انتشار دیسکی استفاده شد. یافته ها: بیشترین ترکیبات تشکیل‌دهنده اسانس زنیان شامل تیمول 50 درصد، پاراسیمن 23/6 درصد و گاماترپینن 20/3 درصد بود. میانگین مقدار MIC و MBC مواد آنتی باکتریال موردمطالعه (گیاه زنیان +DMSO، گلوتارآلدئید 2%) به ترتیب  83 ، 125 و 125، 166/72 میکروگرم بر میلی‌لیتر تعیین شد. میانگین قطر هاله عدم رشد مواد آنتی باکتریال موردمطالعه در غلظت MIC برابر 11و 12 میلی‌متر بود. نتیجه گیری: بر اساس نتایج این پژوهش، اسانس گیاه زنیان اثر گندزدایی مشابه گندزدای شیمیایی (گلوتارآلدئید) دارد و می تواند به عنوان یک جایگزین بالقوه برای گلوتارآلدئید در مقاصد گندزدایی بیمارستانی باشد.   Background and objective:  Increasing antibiotic resistance in most bacteria has led to the development of natural antimicrobial compounds. The purpose of this study was to investigate the disinfection effect of Ajowan essential oil (EO) on the standard strain of Pseudomonas aeruginosa Methods: In this study, the essential oil was prepared by distillation of Ajowan. The components of the essential oil were separated and identified by gas chromatography (GC) and gas chromatography-mass spectrometry (GC-MS). Then the antibacterial effects of two combinations including Ajowan EO +dimethyl sulfoxide (DMSO) and glutaraldehyde 2% on standard strain of Pseudomonas aeruginosa were evaluated and determined using dilution broth and disk diffusion methods Results: The results of the study showed that the most component of the essential oil consist of: Thymol (50%), P-cymene (23.6%), and Terpinen (20.3%). The mean values of MIC in the antibacterial substances (Ajowan EO+DMSO,   Glutaraldehyde 2%) were 83 and 125µg/mL respectively. The mean values of MBC for abovementioned substances were 125 and 166 µg/mL respectively. The mean diameter of the inhibition zone in the MIC concentration was 11and 12.66 mm respectively. Conclusion: According to the obtained results, Essential oils Ajowan has similar effect of glutaraldehyde 2% on Pseudomonas aeruginosa. It may be a possible substitute to glutaraldehyde in hospital disinfection purposes.   Disinfectant, Ajowan, Nosocomial infection گندزدا, زنیان, عفونت بیمارستانی 72 82 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-573-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/52023/02/12023/01/272023/01/272022/02/22 1400/12/3 2022/12/312023/01/142022/12/142023/04/32023/02/222023/02/222023/03/5 1401/12/14 Bahram Kamarehie Environmental Health Research Center, Lorestan University of Medical sciences, Khorramabad, Iran بهرام کمره یی 0031947532846007954 0031947532846007954 No مرکز تحقیقات بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران Fatemeh Farash Beiranvand Health Center of Khorramabad, Lorestan University of Medical sciences, Khorramabad, Iran فاطمه فراش یرانوند 0031947532846007955 0031947532846007955 No مرکز بهداشت خرم آباد، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران Mohsen Mohammadi Hepatitis Research Center Lorestan University of Medical Sciences, Khorramabad, Iran محسن محمدی 0031947532846007956 0031947532846007956 No مرکز تحقیقات هپاتیت، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران Mohammad Amin Karami Environmental Health Research Center, Lorestan University of Medical sciences, Khorramabad, Iran محمد امین کرمی 0031947532846007957 0031947532846007957 Yes مرکز تحقیقات بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران

fa بررسی‌ آلاینده های‌ گازی‌ منتشر شده از صنایع خودروسازی و جاده های اطراف به اتمسفر با استفاده از تلفیق‌ مدل پراکنش‌ AERMOD و مدل MOVES زمینه و هدف: استقرار صنایع خودروسازی در نواحی‌ شهری‌ با توجه‌ به‌ تنوع آلاینده های‌ منتشره از آنها، می‌تواند کیفیت‌ هوای‌ شهرها را تحت‌ تاثیر قرار دهد. هدف این مطالعه بررسی تأثیر همزمان صنایع خودروسازی سایپا و دو بزرگراه اطراف بر کیفیت‌ هوا می باشد. مواد و روش ها: در این مطالعه داده های‌ هواشناسی‌ مناسب‌ جهت‌ مدلسازی‌ پراکنش‌ آلایندهها، از ایستگاه هواشناسی مهراباد تهیه شده است، و مدلسازی‌ پراکنش‌ آلاینده های گازی دی اکسید نیتروژن و منوکسید کربن منتشر شده از کارخانه اتومبیل سازی و منابع خطی توسط‌ نرم افزار AERMOD انجام گرفت‌ و صحت‌ نتایج‌ آن با سنجش‌های‌ میدانی‌ آلاینده NO2 توسط‌ جاذب های‌ غیرفعال تأیید شد. یافته ها: نتایج صحت سنجی عملکرد قابل قبول مدل را نشان می دهد، بالاترین غلظت سالیانه دی اکسید نیتروژن  1209 قسمت در بیلیون در مختصات 515326/80 و 3953279/17 متر داخل بزرگراه لشکری دیده می شود که حدودا 23 برابر استاندارد NAAQS هست وبالاترین غلظت CO، 12/6 قسمت در میلیون در مختصات 515326/80 و 3953279/17 متر داخل بزرگراه لشکری دیده می شود که حدودا 1/4 برابر استاندارد NAAQS هست. نتیجه گیری: در معرض تماس بودن افراد عابر در جاده ها با غلظتهای بالاتر از حد استاندارد NAAQS  گازهای دی اکسید نیتروژن و منوکسید کربن نشان دهنده لزوم اقدام دولت و مسئولین در رابطه با بزرگراهها و قوانین ترافیکی است.   Background: The establishment of automotive industries in urban areas can affect the air quality of cities due to the variety of pollutants emitted from them. The aim of this study is to investigate the simultaneous effects of the Saipa automobile industry and two surrounding highways on air quality. Methods: In this study, meteorological data suitable for modeling the distribution of pollutants have been prepared from the Mehrabad meteorological station, and the modeling of the distribution of nitrogen dioxide and carbon monoxide gaseous pollutants released from automobile factories and linear sources was done by AERMOD software, and the accuracy of the results It was confirmed by field measurements of NO2 pollution by passive adsorbents. Results: The validation results show the acceptable performance of the model. The highest annual nitrogen dioxide concentration of 1209 parts per billion can be seen at the coordinates of 515326.80 and 3953279.17 meters inside the Lashkari highway, which is about 23 times the NAAQS standard, and the highest concentration of CO, 12.6 parts per million, can be seen at the coordinates of 515326.80 and 3953279.17 meters inside the Lashkari highway, which is about 1.4 times the NAAQS standard. Conclusion: The exposure of people passing by on the roads to concentrations higher than the NAAQS standards of nitrogen dioxide and carbon monoxide shows the need for the government and authorities to take action in relation to highways and traffic laws. Air Pollutions, Automotive industries, AERMOD, MOVES کلید واژه: آلودگی‌ هوا, صنعت خودروسازی, AERMOD,MOVES 83 99 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-771-1&slc_lang=fa&sid=1 2022/11/262022/08/102022/12/52023/02/12023/01/272023/01/272022/02/222022/11/10 1401/8/19 2022/12/312023/01/142022/12/142023/04/32023/02/222023/02/222023/03/52023/01/25 1401/11/5 Soudabe Naghdi department of environmental engineering, School on environment and natural resources, university of Natural Resources and Environment, Science and Research branch, Azad university, Tehran, Iran سودابه نقدی sevdanaghdi@gmail.com 0031947532846007989 0031947532846007989 No دانشجوی دکترای مهندسی‌ محیط‌زیست،‌ گروه‌ مهندسی‌ محیط‌زیست‌، دانشکده‌ منابع‌ طبیعی‌ و محیط‌زیست‌، واحد علوم‌ و تحقیقات‌، دانشگاه‌ آزاد اسلامی‌، تهران‌، ایران‌ Mohsen Mirmohammadi Department of Environmental Engineering, School of environment, Tehran university, Tehran, Iran محسن میر محمدی mirmohammadi.m@ut.ac.ir 0031947532846007990 0031947532846007990 Yes استادیار، گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران Hassan Karimzadegan Department of Environmental Sciences and Engineering, Islamic Azad University Lahijan Campus, Lahijan, Iran حسن کریمزادگان snaghhdi@gmail.com 0031947532846007991 0031947532846007991 No استادیار، گروه محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گیلان، گیلان، ایران Jamal Gh Environmental engineering department, Faculty of Natural Resources and Environment, Science and Research branch, Azad University, Tehran, Iran جمال قدوسی jamal_go@yahoo.com 0031947532846007992 0031947532846007992 No استاد، گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده‌ منابع‌ طبیعی‌ و محیط‌زیست‌، واحد علوم‌ و تحقیقات‌، دانشگاه‌ آزاد اسلامی‌، تهران‌، ایران‌