fa jalali 1404 9 1 gregorian 2025 12 1 13 3 online 1 fulltext

fa ارزیابی ریسک اکولوژیکی خاک های آلوده به فلزات سنگین اطراف محل های دفن پسماند در ایران: مطالعه مروری نظام مند زمینه و هدف: در دهه‌های اخیر، رشد شهرنشینی و تولید پسماندهای جامد شهری (MSW) در ایران منجر به آلودگی شدید خاک اطراف محل­های دفن پسماند با فلزات سنگین مانند Cd، Pb، Cr، Ni، Zn، Cu، Asو Hg شده است. این آلاینده‌ها، ناشی از شیرابه لندفیل‌ها، پایداری بالا داشته و تهدیدی برای اکوسیستم‌ها، زنجیره غذایی و سلامت انسانی ایجاد می‌کنند. این مطالعه مروری به بررسی جامع غلظت فلزات سنگین در خاک­ه‌ای اطراف محل‌­های دفن پسماند کشور ایران و ارزیابی ریسک اکولوژیکی می‌­پردازد. مواد و روش­‌ها: از دستورالعمل PRISMA به منظور شناسایی و انتخاب مطالعات استفاده گردید. در این زمینه از پایگاه‌های داده جهانی Scopus، Web of Science، PubMed و پایگاه ایرانی SID و Magiran با استفاده از کلمات کلیدی مانند"Soil*"،"heavy metal*" و "landfill*"  بدون محدودیت زمانی استفاده گردید. علاوه بر این، شاخص‌های ارزیابی ریسک شامل فاکتور آلودگی (CF)، درجه آلودگی (CD) و شاخص ریسک اکولوژیکی (ERI)  با استفاده از فرمول‌های مربوطه محاسبه گردید. یافته‌­ها: از ۱۰۲ مطالعه اولیه، ۱۱ مطالعه واجد شرایط انتخاب (مطابق با هدف مطالعه) و داده‌های غلظت فلزات استخراج شد. نتایج نشان داد که بالاترین غلظت فلز سنگین مربوط به کادمیوم (mg/kg ۱۸۰( با CF برابر ۷۸۲/۶۱ و ERI کلی ۲۳۴۸۰/۸۹ بوده که ریسک فوق‌العاده شدید در خاک­‌های محل دفن پسماند شهر چالوس ایجاد کرده است. نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که داده­های اندکی در زمینه آلودگی خاک های محل دفن پسمانددر ایران وجود داشته و این داده‌­ها نیز از عدم یکپارچگی در تعداد و نوع فلزات سنگین شاخص برخوردارند. این امر ارزیابی ریسک اکولوژیکی خاک­های محل دفن پسماند در ایران را با چالش­های کمی و کیفی مطالعات مواجه نموده و قضاوت در خصوص نقاط با آلودگی های سطوح بالا، متوسط و پایین را دشوار می­‌نماید. از این‌رو ضروری است تا با برنامه ریزی منسجم نسبت به طراحی یک الگوی مطالعاتی یکپارچه جهت پایش مستمر خاک های محل دفن پسماند با تاکید بر آلودگی ناشی از فلزات سنگین شاخص اقدام شود و این مطالعه در سطح کشور به اجرا در آید. Background: Over the recent decades, the growth of urbanization and production of municipal solid waste (MSW) in Iran has led to severe soil pollution with heavy metals (Cd, Pb, Cr, Ni, Zn, Cu, As and Hg) around the landfill sites. The heavy metals are highly stable and pose a threat to ecosystems, food chains, and human health. This comprehensive review examines the concentration levels of heavy metals in soils around the landfill sites of Iran and the ecological risk assessment. Materials and Methods: The methodology was performed based on the PRISMA guidelines, and the global databases Scopus, Web of Science, PubMed and the Iranian database SID and Magiran were used using relevant keywords such as "Soil*", "heavy metal*" and "landfill*". In addition, risk assessment indicators including contamination factor (CF), contamination degree (CD) and Ecological Risk Index (URI) were calculated. Results: Of 102 initial studies, 11 eligible studies were selected and metals concentration data were extracted. The results indicated that the highest concentration of heavy metal was related to cadmium (180 mg/kg) with a CF equal to 782.61 and a total URI of 23480.89 creating an extremely severe risk in the soils around the landfill site of Chaloos city. Conclusion: The results of the present study indicated that there was little data on soil contamination at landfill sites in Iran. In addition, the existing data also had a lack of integrity in the number and type of heavy metals measured. This makes the ecological risk assessment of soils difficult; there are some quantitative and qualitative challenges in the data presented in the selected studies and make it difficult to judge points with high, medium and low levels of contaminants. Therefore, it is necessary to take action in coherent planning for the design of an integrated study model for continuous monitoring of soils around the landfill sites with emphasis on pollution caused by heavy metals. Ecological Risk Assessment, Soil, Landfill, Pollution Factor, Heavy Metals ارزیابی ریسک اکولوژیکی, خاک, محل دفن پسماند, فاکتور آلودگی, فلزات سنگین 251 267 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-529-3&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/14 1404/6/23 2025/10/13 1404/7/21 Behnaz Abdollahinejad Research Center for Environmental Health Technology (RCEHT), Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran بهناز عبداللهی نژاد 00319475328460010889 00319475328460010889 No مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Hasan Pasalari Assistant Professor, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran حسن پاسالاری 00319475328460010890 00319475328460010890 No استادیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Mahdi Farzadkia Professor, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مهدی فرزادکیا farzadkia.m@iums.ac.ir 00319475328460010891 00319475328460010891 Yes استاد گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

fa تجزیه فتوکاتالیستی علف‌کش 2 و 4 دی‌کلروفنوکسی استیک اسید در محیط‌های آبی با استفاده از نانو ذرات Fe2O3/Mn3O4 همراه با فعال‌سازی پرسولفات سدیم در مواجهه با تابش فرابنفش زمینه و هدف: سمیت و پایداری علف‌کش ۲ و ۴-دی‌کلروفنوکسی استیک اسید (۲،۴-D) در محیط‌زیست، منجر به ورود این آلاینده به منابع آبی و ایجاد نگرانی های بهداشتی می شود. این مطالعه، کارایی یک فرآیند فتوکاتالیستی با استفاده ازFe₂O₃/Mn₃O₄ و فعال‌سازی پرسولفات سدیم (PS) تحت تابش فرابنفش (UV) را جهت حذف این آلاینده ارزیابی کرد. مواد و روش ها: در این مطالعه آزمایشگاهی، نانوذرات Mn₃O₄ به روش ترسیب شیمیایی و Fe₂O₃ به روش هیدروترمال سنتز شدند. تأثیر متغیرهای مستقل شامل pH اولیه (۱۰-۴)، غلظت پرسولفات سدیم (mg/L۰-۰/۸) و دوز نانوذرات ( g/L۰/۰۴-۰) بر راندمان حذف ۲،۴-D با غلظت اولیه mg/L ۱۰ در یک سیستم ناپیوسته بررسی شد. طراحی آزمایش و بهینه‌سازی با استفاده از روش سطح پاسخ و رویکرد طرح مرکب مرکزی انجام شد. یافته ها: شرایط بهینه (pHخنثی، غلظت پرسولفات سدیم PS mg/L۰/۰۴، دوز هر نانو ذره g/L۰/۰۲) فرایند به راندمان حذف 67 درصد پس از 120 دقیقه دست یافت. نتایج تحلیل واریانس نشان داد که مدل مربع دوجمله ای از دقت و برازش بسیار بالایی (۰/۹۹=R2) برخوردار است. pH و غلظت PS تاثیر بیشتری بر راندمان فرآیند نشان دادند. کاهش بازدهی در مقادیر بسیار پایین یا بسیار بالا در هر یک از متغیرها مشاهده شد. نتیجه گیری: فرآیند فتوکاتالیستی، به طور موثر ۲،۴-D را در محیط‌های آبی تجزیه کرد. روش سطح پاسخ برای مدل‌سازی، بهینه‌سازی و درک برهمکنش پارامترهای عملیاتی موثر بود و به درک و بهبود فرآیند کمک می‌کرد. Background: The toxicity and persistence of 2,4-dichlorophenoxyacetic acid (2,4-D) lead to its entry into water resources, raising health concerns. This study evaluated the efficiency of a photocatalytic process using Fe₂O₃/Mn3O4 and sodium persulfate (PS) activation under ultraviolet irradiation for removing this contaminant. Materials and Methods: In this experimental study, Mn₃O₄ and Fe₂O₃ nanoparticles were synthesized via chemical precipitation and hydrothermal methods, respectively. The effects of initial pH (4–10), PS concentration (0–0.8 mg/L), and nanoparticle dosage (0.0–0.04 g/L) on the removal of 10 mg/L 2,4-D were investigated in a batch system. Experimental design and optimization were performed using the response surface methodology (RSM) with a central composite design (CCD). Results:  Under optimal conditions (neutral pH, PS: 0.4 mg/L, nanoparticle dosage: 0.02 g/L), the process achieved 67% removal after 120 minutes. Analysis of variance (ANOVA) indicated the quadratic model had excellent accuracy and fit (R2 = 0.99). pH and PS concentration had the greatest influence on efficiency, with reduced performance at extremely low or high values of these parameters. Conclusion: The photocatalytic process effectively degrades 2,4-D in water. RSM proved valuable for modeling, optimization, and understanding interactions among operational parameters, aiding in process comprehension and improvement. Herbicide, Sodium Persulfate, Water treatment, Response surface, 2,4-dichlorophenoxyacetic acid علف کش, پرسولفات سدیم, تصفیه آب, سطح پاسخ, 2 و 4 دی‌کلروفنوکسی استیک اسید 268 281 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-931-1&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/26 1404/6/4 2025/10/132025/10/13 1404/7/21 Ahmad Reza Yari Research Center for Environmental Pollutants, Qom University of Medical Science, Qom, Iran احمد رضا یاری 00319475328460010892 00319475328460010892 No مرکز تحقیقات آلاینده های محیطی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Hamid Reza Soheil Arezoomand Environmental Health Engineering, Hamadan University of Medical Science, Hamadan, Iran حمید رضا سهیل آرزومند 00319475328460010893 00319475328460010893 No گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Azam Nadali Research Center for Environmental Pollutants, Qom University of Medical Science, Qom, Iran اعظم نادعلی 00319475328460010894 00319475328460010894 Yes مرکز تحقیقات آلاینده های محیطی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Yadollah Ghafuri Research Center for Environmental Pollutants, Qom University of Medical Science, Qom, Iran یداله غفوری 00319475328460010895 00319475328460010895 No مرکز تحقیقات آلاینده های محیطی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران

fa بررسی پتانسیل خورندگی، رسوب‌گذاری و شاخص کیفی آب در مخازن ذخیره‌سازی هتل‌های مشهد زمینه و هدف:  پدیده‌های خورندگی و رسوب‌گذاری از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر کیفیت آب، اقتصاد و عمر مفید تجهیزات انتقال و توزیع آب محسوب می‌شوند. مواد و روش ها : مطالعه حاضر با هدف ارزیابی پتانسیل خورندگی و رسوب‌گذاری آب در مخازن ذخیره‌سازی هتل‌های شهر مشهد اطراف حرم مطهر امام رضا (ع) و نیز ارزیابی کیفیت آب در آنها با شاخص کیفی آب آشامیدنی (WQI) انجام شد. نمونه‌برداری از ۱۰ هتل منتخب به‌صورت تصادفی انجام گردید  و پارامترهای فیزیکوشیمیایی آب شامل pH، هدایت الکتریکی (EC)، کل جامدات محلول (TDS)، سختی کل (TH)، قلیائیت کل  (T.ALK)، کربنات، بی‌کربنات، کلرید و سولفات اندازه‌گیری شد. شاخص‌های پایداری آب شامل شاخص لانژلیه  (LSI)، رایزنر  (RSI)، پوکوریوس  (PSI)، لارسون-اسکلد (LS) و شاخص تهاجمی (AI) در دمای نمونه برداری و سناریو های مختلف دمایی دیگر محاسبه و تحلیل شدند. بافته ها :  نتایج نشان داد که میانگین pH آب در محدوده ۸ تا ۸/۸۰ بوده و بیشتر نمونه‌ها در محدوده قلیایی قرار داشتند. شاخص لانژلیه نشان داد که ۹۰ درصد منابع آبی در حالت تعادل بوده و تنها یک هتل دارای پتانسیل خورندگی )۰>(LSI  است و  با افزایش دما از ۱۰ به ۳۰ درجه سانتی‌گراد، مقدار LSI از ۰/۵۹ به ۰/۷۹ افزایش یافت، اما همچنان در حالت تعادل است. شاخص رایزنر نشان‌دهنده تمایل آب تمامی هتل‌ها به خورندگی )۷< (RSI بود.  شاخص لارسون-اسکلد (LS)و شاخص تهاجمی  ( AI)به ترتیب نشان دادند که ۱۰۰ درصد نمونه‌ها فاقد خاصیت خورندگی و  ۹۰ درصد نمونه ها آب غیرتهاجمی) ۱۲< (AIو احتمال خوردگی در آن‌ها بسیار کم است. ماتریس همبستگی نشان داد که همبستگی مثبت قوی)۱=(R بین شاخص تهاجمی (AI) و شاخص لانژلیه (LSI) وجود دارد، در حالی که بین شاخص رایزنر (RSI) و شاخص تهاجمی (AI) همبستگی منفی قوی مشاهده شد. براساس تقسیم بندی WQI که برای ارزیابی و طبقه‌بندی کیفیت آب شرب استفاده می شود بطور کلی منابع آب هتل در محدوده ۷۶-۷۳ قرار گرفت. نتیجه گیری : مطالعه حاضر اهمیت پایش منظم کیفیت آب در سیستم‌های توزیع و ذخیره‌سازی آب به‌ویژه در مناطق پرتردد مانند مشهد را برجسته می نماید. Background: Corrosion and scaling phenomena are among the most important factors affecting water quality, economics, and the lifespan of water transfer and distribution equipment. Materials and Methods: This study aimed to evaluate the corrosion and scaling potential of water in storage tanks at hotels around the Holy Shrine of Imam Reza, and assess the water quality using the drinking Water Quality Index (WQI) in Mashhad. Random water sampling was conducted from 10 hotels, and the physicochemical parameters of the water, i.e. pH, electrical conductivity (EC), total dissolved solids (TDS), total hardness (TH), total alkalinity (T.ALK), carbonate, bicarbonate, chloride, and sulfate were measured. Water stability indices, including the Langelier Saturation Index (LSI), Ryznar Stability Index (RSI), Puckorius Scaling Index (PSI), Larson-Skold Index (LS), and Aggressiveness Index (AI) were calculated and analyzed at the sampling temperature and other temperature scenarios. Results: The results showed that the average pH of the water ranged from 8.00 to 8.80, with most samples falling within the alkaline range. The Langelier Saturation Index indicated that 90% of the water sources were in equilibrium, with only one hotel showing a corrosion potential (LSI<0). As the temperature scenarios increased from 10 to 30 °C, the LSI value increased from 0.59 to 0.79 but remained in equilibrium state. The RSI indicated that the water in all hotels tended towards corrosion (RSI>7). LS and AI, respectively, showed that 100% of the samples have no corrosive properties and that 90% of the hotels had non-aggressive water (AI>12), with a very low probability of corrosion. The correlation matrix revealed a strong positive correlation between the AI and LSI, while a strong negative correlation was observed between the RSI and AI. Based on the WQI classification, the water sources in the hotels generally fell within 73-76 range. Conclusion: This study highlights the importance of regular water quality monitoring in distribution and storage systems, especially in populated areas like Mashhad. Langelier, Ryznar, Puckorius, Larson-Skold, Aggressiveness Index, Water Quality لانژلیه, رایزنر, پوکوریوس, لارسون-اسکلد, شاخص تهاجمی, شاخص کیفی آب 282 297 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-144-1&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/10 1404/1/21 2025/10/132025/10/132025/12/3 1404/9/12 Mahmoud Shams Social Determinants of Health research center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran محمود شمس 00319475328460010896 00319475328460010896 No مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Jamshid Jamali Social Determinants of Health research center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran جمشید جمالی 00319475328460010897 00319475328460010897 Yes مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Ali Akbar Dehghan Social Determinants of Health research center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran علی اکبر دهقان 00319475328460010898 00319475328460010898 No مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Hossein Alidadi Social Determinants of Health research center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran حسین علیدادی 00319475328460010899 00319475328460010899 No مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Mojtaba Davoudi Social Determinants of Health research center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran مجتبی داودی 00319475328460010900 00319475328460010900 No مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Farzaneh Hassanzadeh Student Research Committee, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran فرزانه حسن زاده 00319475328460010901 00319475328460010901 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Somayeh Rahdar Student Research Committee, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran سمیه رهدار 00319475328460010902 00319475328460010902 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Ali Akbar Mohammadi Workplace Health research center, Neyshabur University of Medical Sciences, Neyshabur, Iran علی اکبر محمدی 00319475328460010903 00319475328460010903 No مرکز تحقیقات سلامت محیط کار، دانشگاه علوم پزشکی نیشابور، ایران

fa تخریب فتوکاتالیستی آنتی بیوتیک تتراسایکلین با استفاده از کامپوزیت Cu-TiO2/CQD تحت نور مرئی از محیط های آبی: سنتز، تعیین مشخصات و پارامترهای بهره برداری زمینه و هدف: آنتی بیوتیک ها به دلیل آبگریزی بالا، خاصیت تجمع پذیری بیولوژیکی و مقاوم بودن در برابر تجزیه زیستی به عنوان یکی از بحث برانگیزترین مسائل در حیطه محیط زیست مطرح شده است. اخیراً با اضافه کردن عامل خارجی به کاتالیست تیتانیوم (TiO2) انرژی باند گپ آن را کم کرده ، و مانع از بازترکیب مجدد الکترون ها می شوند. کامپوزیت ساخته شده تحت نور مرئی، با انرژی پایین قابل استفاده است. لذا هدف اصلی این پژوهش، بررسی حذف فتوکاتالیستی تتراسایکلین از محلولهای آبی با استفاده از کامپوزیت هیبریدی مس و کربن کوانتوم دات (CQD) داپ شده با TiO2 تحت تابش نور مرئی  می باشد. مواد و روش‌­ها: در سنتز کامپوزیت Cu-TiO2-CQD، ابتدا، کاتالیست Cu-TiO2 به روش سل ژل ساخته شده، و سپس کربن کوانتوم دات (CQD) بر روی آن نشانده شد. ویژگیهای فتوکاتالیست سنتز شده از طریق آنالیزهای FESEM، FTIR و XRD مشخص شد. راکتور مورد استفاده در این پژوهش از نوع Batch بود و تاثیر پارامترهای موثر بر فرآیند مانند pH، غلظت اولیه آنتی بیوتیک، دوز فتوکاتالیست، سینتیک واکنش و قابلیت بازیابی و استفاده مجدد از فتوکاتالیست مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها: نتایج حاصل از آنالیزهای FESEM، FTIR و XRD نشان داد که سنتز فتوکاتالیست Cu-TiO2-CQD موفقیت آمیز بود. بیشترین میزان حذف آنتی بیوتیک تتراسایکلین در غلظت برابر ۲۰mg/L و زمان تماس ۶۰ دقیقه، در pH=۷ و دوز فتوکاتالیست ۰/۸ گرم بر لیتر بالای %۹۹ حاصل شد. مقایسه داده های سینتیکی با مدل های شبه درجه اول و شبه درجه دوم نشان داد که مدل شبه درجه اول با تطابق بهتری (R2=۰/۹۹۷) فرآیند حذف تتراسایکلین را توصیف می کند. فتوکاتالیست سنتز شده قابلیت استفاده مجدد برای 6 چرخه متوالی را داشت و در مرحله ششم، تتراسایکلین با راندمان 93% تجزیه شد. نتیجه گیری: بررسی ساختاری و شیمیایی فتوکاتالیست نشان داد که Cu-TiO2-CQD به خوبی سنتز شده است. فرآیند فتوکاتالیستی Cu-TiO2-CQD به دلیل قابلیت بازیابی خوب، فعالیت فتوکاتالیستی بالا می تواند به عنوان یک فرآیند موثر و کارآمد در تصفیه فاضلاب های حاوی آنتی بیوتیک و یا فاضلاب های صنعتی مورد استفاده قرار گیرد. Background: Antibiotics have been raised as one of the most controversial issues in the field of environment due to their high hydrophobicity, bioaccumulation and their resistance to biodegradation. Recently, by adding an external agent to the titanium (TiO2) catalyst, its band gap energy is reduced and electron recombination is prevented. The composite made under visible light can be used with low energy. Therefore, the main aim of this research is to investigate the photocatalytic removal of tetracycline from aqueous solutions using a hybrid composite of copper and carbon quantum dots (CQD) doped with TiO2 under visible light irradiation. Materials and Methods: In the synthesis of Cu-TiO2-CQD composite, first, Cu-TiO2 catalyst was prepared by sol-gel method, and then carbon quantum dots (CQD) were deposited on it. The properties of the synthesized photocatalyst were determined through FESEM, FTIR and XRD analyses. The reactor used in this study was a batch-type reactor and the effect of effective parameters on the process such as pH, initial antibiotic concentration, photocatalyst dosage, reaction kinetics and the ability to recover and reuse the photocatalyst were investigated. Results: The results of FESEM, FTIR and XRD analyses showed that the synthesis of Cu-TiO2-CQD photocatalyst was successful. The highest removal rate of tetracycline antibiotic was achieved at a concentration of 20 mg/L and a contact time of 60 min, at pH=7 and a photocatalyst dosage of 0.8 g/L, which was above 99%. Comparison of kinetic data with pseudo-first-order and pseudo-second-order models showed that the pseudo-first-order model described the tetracycline removal process with better agreement (R2=0.977). The synthesized photocatalyst was reusable for 6 consecutive cycles, and in the sixth step, tetracycline was degraded with an efficiency of 93%. Conclusion: Structural and chemical investigation of the photocatalyst showed that Cu-TiO2-CQD was well synthesized. The Cu-TiO2-CQD photocatalytic process can be used as an effective and efficient process in the treatment of antibiotic-containing wastewater or industrial wastewater due to its good recyclability and high photocatalytic activity. Tetracycline, photocatalyst, visible light, carbon quantum dots تتراسایکلین, فتوکاتالیست, نور مرئی, کربن کوانتوم دات 298 308 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-818-2&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/102025/09/29 1404/7/7 2025/10/132025/10/132025/12/32025/11/29 1404/9/8 Roghayeh Noroozi Assistant Professor, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran رقیه نوروزی dr.norozi@yahoo.com 00319475328460010904 00319475328460010904 Yes استادیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران Ebrahim Mohammadi Kalhori Health, Safety, and Environment Research Center, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran ابراهیم محمدی کلهری 00319475328460010905 00319475328460010905 No مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران Mansur Zarrabi Assistant Professor, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran منصور ضرابی 00319475328460010906 00319475328460010906 No استادیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران

fa سنجش دانش، نگرش و عملکرد متولیان آبرسانی روستاهای استان کرمان درخصوص کلرزنی آب آشامیدنی زمینه و هدف: امروزه منابع آب توسط عوامل متعددی آلوده و منجر به انواع بیماری ها در انسان از جمله بیماری های گوارشی می‌گردند. طی تامین آب آشامیدنی، گندزدایی یکی از گزینه های بسیار مهم به خصوص در جوامع حساس کوچک و روستایی می‌باشد. از این رو باید به بـالا بـردن سـطح آگاهی روستائیان و هماهنگی لازم بین کارشناسان و کارکنـان محلی در روستاها توجه ویژه ای نمود. از انجایی که تاکنون  مطالعه ای در رابطه با دانش، نگرش و عملکرد متولیان آبرسانی روستاها در خصوص گندزدایی آب در ایران انجام نگرفته است و نمیتوان در این مورد اظهار نظر کلی کرد؛ بررسی این موضوع امری ضروری به نظر می‌رسد. مواد و روش‌ها: این مطالعه توصیفی- مقطعی در روستاهای منتخب استان کرمان انجام شد و تعداد ۴۲ متولی آبرسانی از ۴۲ روستا انتخاب و به شکل تصادفی وارد مطالعه شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه‌ای بود که برای سنجش دانش، نگرش و عملکرد شرکت‌کنندگان طراحی شده بود.همپنین جهت تجزیه و تحلیل آماری در این مطالعه از نرم افزار  SPSS ورژن ۲۷ استفاده شد و نرمال بودن توزیع متغیرهای کمی با استفاده از آزمون شاپیرو ویلک مورد بررسی قرار گرفت. بررسی ارتباط دانش، نگرش و عملکرد متولیان در خصوص کلرزنی نیز با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن انجام شد. یافته‌ها:  این پژوهش نشان داد سطح تحصیلات عامل مهمی می‌باشد که در دانش افراد تاثیر گذار است؛ از طرف دیگر افزایش سطح دانش افراد میتواند تاثیر مثبتی در عملکرد و نگرش آنها داشته باشد. مشخص شد که متولیان آبرسانی جامعه هدف دارای دانش و نگرش ضعیفی در خصوص کلرزنی آب آشامیدنی روستاها بودند (۱/۵۰±۳/۴۰، ۴/۴۰±۲۵/۸۰)؛ اما اکثریت۱/۵۰±۱۰/۴۰ دارای عملکرد خوبی در خصوص کلرزنی آب بودند. نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که نمره دانش و نگرش افراد ضعیف می‌باشد(۱/۵۰±۳/۴۰، ۴/۴۰±۲۵/۸۰) و اکثریت نمره قابل قبولی را کسب نکردند. لذا با توجه به اهمیت تامین آب آشامیدنی سالم، برگزاری دوره های آموزشی برای متولیان آبرسانی روستا ها به منظور ارتقا سطح دانش و نگرش انها جهت گندزدایی و کلرزنی آب امری بسیار مهم می‌باشد. همچنین به دلیل محدودیت های موجود در این مطالعه و جمعیت کم جامعه هدف انجام مطالعه ای وسیع در جوامع روستایی کشور در خصوص بررسی میزان دانش، نگرش و عملکرد متولیان آبرسانی ضروری به نظر می‌رسد. Background: Today, water sources are contaminated by various factors, leading to different diseases, including gastrointestinal illnesses. In the process of providing drinking water, disinfection is a crucial step, especially in vulnerable small and rural communities. Therefore, special attention must be paid to raising the awareness of villagers and ensuring necessary coordination between experts and local staff in these areas. Since no study has been conducted to date in Iran on the knowledge, attitudes, and practices of rural water supply providers regarding water disinfection, and thus no general conclusion can be drawn, investigating this topic seems essential. Materials and Methods: This descriptive, cross-sectional study was conducted in selected villages of Kerman province. A total of 42 water supply providers (Water supply personnel) from 42 villages were randomly selected to participate. The data collection tool was a questionnaire with three distinct sections designed to measure participants' knowledge, attitudes, and practices. For statistical analysis, SPSS version 27 was used, and the normality of the distribution of quantitative variables was assessed using the Shapiro-Wilk test. The relationship between the knowledge, attitudes, and practices of the providers regarding chlorination was analyzed using the Spearman correlation coefficient. Results: The research showed that education level is a significant factor influencing a person's knowledge. Furthermore, an increase in knowledge can positively impact an individual's practices and attitudes. It was found that the water supply providers in the target population had poor knowledge and attitudes regarding drinking water chlorination (3.40±1.50, 25.80±4.40, respectively). However, the majority had good practices concerning water chlorination (10.40±1.50). Conclusion: The results of the study indicated that the participants' knowledge and attitude scores were weak (3.40±1.50, 25.80±4.40), with the majority not achieving an acceptable score. Given the importance of providing safe drinking water, holding training courses for rural water supply providers is crucial to enhance their knowledge and attitudes regarding water disinfection. Additionally, due to the limitations of this study and the small size of the target population, it seems necessary to conduct a more extensive study in rural communities across the country to assess the knowledge, attitudes, and practices of water supply providers. Water supply, Knowledge, chlorination, Attitude, Practice تامین آب, دانش,کلرزنی, نگرش, عملکرد 309 321 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-923-1&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/102025/09/292025/07/21 1404/4/30 2025/10/132025/10/132025/12/32025/11/292025/09/21 1404/6/30 Saeideh Moradalizadeh Student Research Committee, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran سعیده مرادعلی زاده 00319475328460010907 00319475328460010907 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی، یزد، یزد، ایران Asra Lalehzari Student Research Committee, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran اسرا لاله زاری 00319475328460010908 0009-0007-0843-1760 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Fatemeh Rahimi Student Research Committee, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran فاطمه رحیمی rahiimii.fatameh.r@gmail.com 00319475328460010909 0009-0006-1581-050X No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Saiedeh Haji-Maghsoudi Research Center for Modeling in Health, Institute for Futures Studies in Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran سعیده حاجی مقصودی 00319475328460010910 00319475328460010910 No مرکز تحقیقات مدل‌سازی در سلامت، پژوهشکده آینده‌پژوهی در سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران Majid Hashemi Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran مجید هاشمی mhashemi120@gmail.com 00319475328460010911 00319475328460010911 Yes مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران

fa بررسی سلامت زیستی رودخانه حبله رود گرمسار با استفاده از بی‌مهرگان کفزی زمینه و هدف: اکوسیستم‌های آبی به طور مداوم در معرض خطر انواع زیادی از مواد شیمیایی خطرناک یا ترکیبات مختلف  با درجات سمیت متنوع هستند که از منابع انسانی مختلف منتشر می‌شوند. از سوی دیگر با توسعه شهرنشینی، صنایع و کشاورزی که پیامد افزایش جمعیت انسانی است، سطوح مختلفی از آلودگی را  در آب‌های سطحی ایجاد می کند که جامع انسانی و حیوانی را تحت تاثیر قرار می‌دهند.از رو این مطالعه بر روی رودخانه دائمی حبله رود که در منطقه کوهستانی شمال شهر گرمسار جریان دارد که از نظر کشاورزی و اکولوژیکی مهم و اثرگذار است انجام گرفت. مواد و روش‌­ها:هدف از این مطالعه ارزیابی فراوانی و تنوع بی‌مهرگان کف‌زی و در نهایت تعیین وضعیت سلامت بیولوژیکی این رودخانه است. در این مطالعه، نمونه‌برداری به صورت دستی در پنج نقطه در حد فاصل شهرستان فیروزکوه و گرمسار  انجام شد. در هر نقطه، هم شاخص‌های زیستی (بی مهرگان کف زی) و ​​هم غلظت آلودگی آلی و اکسیژن محلول ارزیابی شد. یافته‌­ها: بر اساس نتایج، انواع مختلفی از بی‌مهرگان کف‌زی مانند لارو سوسک ها، لارو انواع مگس‌ها، لارو سنجاقک ها، شفیره مگس ها و سوسک ها، سوسک ریف بالغ، شفیره و لارو پروانه ها، زالوها، انواح کرم های پهن، حلقوی و نواری و حلزون ها در این رودخانه شناسایی شدند. نتیجه‌­گیری: از این مطالعه موردی می‌توان نتیجه گرفت که این گروه‌های بی‌مهرگان کف‌زی شناسایی‌شده می‌توانند به عنوان شاخص نماینده در رودخانه حبله رود از نظر میزان آلودگی منابع آب و تخریب زیستگاه انتخاب شوند. Background: Aquatic ecosystems are constantly exposed to a wide variety of hazardous chemicals or compounds with varying degrees of toxicity, which are released from various human sources. On the other hand, with the development of urbanization, industry and agriculture, which is a consequence of the increase in human population, various levels of pollution are created in surface waters, which affect human and animal life. Therefore, this study was conducted on the permanent Hableh River, which flows in the mountainous region north of Garmsar city, which is important and effective in terms of agriculture and ecology. Materials and Methods: The aim of this study is to assess the abundance and diversity of benthic invertebrates and ultimately determine the biological integrity status of this river. In this study, manual sampling was conducted at five points between Firouzkouh and Garmsar counties. At each point, both biological indicators (benthic invertebrates) and concentrations of organic pollution and dissolved oxygen were evaluated. Results: According to the results, various types of benthic invertebrates such as beetle larvae, fly larvae, dragonfly larvae, fly and beetle pupae, adult reef beetles, butterfly pupae and larvae, leeches, flatworms, roundworms, tapeworms, and snails were identified in this river. Conclusion: From this case study, it can be concluded that these identified benthic invertebrate groups can be selected as representative indicators in the Hablehroud River in terms of the level of water resource pollution and habitat destruction. biological integrity, Hablehroud, Macroinvertebrates سلامت زیستی, حبله رود, بی مهرگان کف زی 322 332 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-858-2&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/102025/09/292025/07/212025/09/23 1404/7/1 2025/10/132025/10/132025/12/32025/11/292025/09/212025/11/26 1404/9/5 Mahdi Moradian Student Research Committee, Semnan University of Medical Sciences, Semnan, Iran مهدی مرادیان 00319475328460010912 00319475328460010912 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران Roya Morovati Department of Environmental Health Engineering, Damghan School of Health, Semnan University of Medical Sciences, Semnan, Iran رویا مروتی 00319475328460010913 00319475328460010913 No استادیارﮔﺮوه ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﺤﯿﻂ، داﻧﺸﮑﺪه ﺑﻬدﺎﺷﺖ داﻣﻐﺎن، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺳﻤﻨﺎن، ایران Mostafa Karimaei Department of Environmental Health Engineering, Damghan School of Health, Semnan University of Medical Sciences, Semnan, Iran مصطفی کریمایی mostafakarimaee@gmail.com 00319475328460010914 0009-0006-3510-3490 Yes استادیار ﮔﺮوه ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﺤﯿﻂ، داﻧﺸﮑﺪه ﺑﻬدﺎﺷﺖ داﻣﻐﺎن، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺳﻤﻨﺎن، ایران Zahra Soleimani Center for Air Pollution Research (CAPR), Institute for Environmental Research (IER), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran زهرا سلیمانی 00319475328460010915 00319475328460010915 No مرکز تحقیقات آلودگی هوا، پژوهشکده محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Mohammad Ali Shokri Student Research Committee, Semnan University of Medical Sciences, Semnan, Iran محمد علی شکری 00319475328460010916 00319475328460010916 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران

fa بررسی وضعیت آگاهی، نگرش و عملکرد زنان خانه دار در مورد استفاده ایمن از مواد شوینده خانگی زمینه و هدف: استفاده نادرست از مواد شوینده خانگی منجر به عوارض سلامت جدی شود. این مطالعه با هدف بررسی وضعیت آگاهی، نگرش و عملکرد زنان خانه دار در مورد استفاده ایمن از این مواد انجام شد. مواد و روش ها: این تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و شامل نمونه ای از ۴۱۶ زن خانه‌دار بود که به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. اطلاعات مورد نیاز از طریق پرسشنامه هایی که شامل آگاهی، نگرش و رفتارهای ایمن در استفاده از مواد شوینده بود، گردآوری شد. سپس داده ها با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون لجستیک رتبه ای تحلیل شدند. یافته ها: نتایج مطالعه حاضر نشان داد که %۵۴۳ از افراد دارای آگاهی خوب، %۱/۴۰ نگرش خنثی و %۳۵/۳۸ از افراد رفتارهای ضعیف در رابطه با استفاده ایمن از مواد شوینده خانگی داشتند. مدل رگرسیون نشان داد که آگاهی خوب ۳/۴۵ برابر (۰/۰۰۱>P ،۳/۴۵=OR)، نگرش مثبت ۸/۱۵ برابر (۰/۰۰۰۱>P ،۸/۱۵=OR)، احتمال استفاده ایمن از مواد شوینده خانگی را افزایش می‌دهد. همچنین تحصیلات دانشگاهی ۲/۶۶ برابر (۰/۰۳P= ،۲/۶۶=OR)،  استفاده سه بار و بیشتر از مواد شوینده  ۱/۸۷ برابر (۰/۰۲= P،=۱/۸۷OR)، سابقه دریافت آموزش ۳/۸۴ برابر (۰/۰۰۰۱>P،۲/۹۹=OR) و عدم مسمومیت با مواد شوینده ۲/۲۴ برابر (۰/۰۰۶P= ،۲/۲۴=OR) احتمال بروز این رفتارها را افزایش می‌دهند. نتیجه­‌گیری: پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آموزشی آینده بر پایه مدل‌های تغییر رفتار طراحی شده و با ترکیب آموزش عملی و تئوری، همزمان بر افزایش آگاهی، اصلاح نگرش و ارتقای عملکرد ایمن تمرکز نمایند. Background: The improper use of household detergents can lead to serious health complications. This study aimed to investigate the status of knowledge, attitude, and practice (KAP) among housewives concerning the safe use of these products. Materials and Methods: This cross-sectional study included a sample of 416 housewives selected via simple random sampling. The required data were collected using questionnaires assessing knowledge, attitude, and safe practices related to the use of household detergents. Data were analyzed using Pearson's correlation test and Backward stepwise ordinal logistic regression. Results: The findings revealed that 54.3% of participants had good knowledge, 40.1% had a neutral attitude, and 35.38% demonstrated poor safety practices regarding the use of household detergents. The regression model indicated that good knowledge (OR=3.45, P<0.001) and a positive attitude (OR=8.15, P<0.0001) increased the probability of safe detergent use by 3.45 and 8.15 times, respectively. Furthermore, having a university education (OR=2.66, P=0.03), using detergents three or more times a week (OR=1.87, P=0.02), a history of receiving formal training (OR=3.84, P<0.0001), and no poisoning with detergents (OR=2.24, P=0.006) were also significant predictors, increasing the likelihood of safer practices. Conclusion: It is recommended that future educational programs be designed based on behavior change models, combining theoretical and practical training to simultaneously enhance knowledge, correct attitudes, and promote safe practices. Background: The improper use of household detergents can lead to serious health complications. This study aimed to investigate the status of knowledge, attitude, and practice (KAP) among housewives concerning the safe use of these products. Materials and Methods: This cross-sectional study included a sample of 416 housewives selected via simple random sampling. The required data were collected using questionnaires assessing knowledge, attitude, and safe practices related to the use of household detergents. Data were analyzed using Pearson's correlation test and Backward stepwise ordinal logistic regression. Results: The findings revealed that 54.3% of participants had good knowledge, 40.1% had a neutral attitude, and 35.38% demonstrated poor safety practices regarding the use of household detergents. The regression model indicated that good knowledge (OR=3.45, P<0.001) and a positive attitude (OR=8.15, P<0.0001) increased the probability of safe detergent use by 3.45 and 8.15 times, respectively. Furthermore, having a university education (OR=2.66, P=0.03), using detergents three or more times a week (OR=1.87, P=0.02), a history of receiving formal training (OR=3.84, P<0.0001), and no poisoning with detergents (OR=2.24, P=0.006) were also significant predictors, increasing the likelihood of safer practices. Conclusion: It is recommended that future educational programs be designed based on behavior change models, combining theoretical and practical training to simultaneously enhance knowledge, correct attitudes, and promote safe practices. Knowledge, Attitude, Practice, Housewives, Safe Use, Household Detergents آگاهی, نگرش, عملکرد, زنان خانه دار, استفاده ایمن, مواد شوینده خانگی 333 344 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-294-3&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/102025/09/292025/07/212025/09/232025/09/25 1404/7/3 2025/10/132025/10/132025/12/32025/11/292025/09/212025/11/262025/11/8 1404/8/17 Morad Ali Zareipour Department of Public Health, Khoy University of Medical Sciences, Khoy, Iran مرادعلی زارعی پور z.morad@yahoo.com 00319475328460010917 00319475328460010917 Yes گروه بهداشت عمومی، دانشکده علوم پزشکی خوی، خوی، ایران Shiva Rasoulzadeh Student Research Committee, Khoy University of Medical Sciences, Khoy, Iran شیوا رسول زاده 00319475328460010918 0009-0005-8047-6467 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی خوی، خوی، ایران Zahra Ali Dadloo Student Research Committee, Khoy University of Medical Sciences, Khoy, Iran زهرا علی دادلو 00319475328460010919 0009-0005-2211-7431 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی خوی، خوی، ایران

fa ارزیابی فراوانی و ویژگی‌های میکروپلاستیک‌های پساب خروجی تصفیه خانه فاضلاب شهری زابل زمینه و هدف: آلودگی ناشی از میکروپلاستیک‌ها به یک بحران محیط زیستی ‌ نوظهور تبدیل شده است؛ این موضوع به‌ویژه در سیستم‌های تصفیه فاضلاب شهری چالشی جدی برای سلامت انسان و پایداری اکوسیستم‌ها به شمار می‌رود. این پژوهش با هدف بررسی فراوانی، ویژگی‌های ظاهری و ترکیب شیمیایی میکروپلاستیک‌ها در پساب خروجی تصفیه‌خانه فاضلاب شهری زابل انجام شد. مواد و روش­‌ها: نمونه‌برداری از پساب تصفیه ‌شده در فصل زمستان ۱۴۰۳ انجام شد. سه نمونه، هر کدام با حجم ۱۰ لیتر از خروجی تصفیه خانه برداشت شد. برای جداسازی میکروپلاستیک‌­ها، نمونه‌­ها از الک­‌هایی با سایزهای مختلف عبور داده شدند و سپس هضم شیمیایی و جداسازی براساس چگالی انجام شد. میکروپلاستیک­‌ها با میکروسکوپ نوری و طیف‌سنجی مادون قرمز (FTIR) شناسایی و طبقه‌بندی شدند. یافته‌­ها: نتایج مطالعه حاضر نشان داد که بیشترین میانگین فراوانی به میزان ۱/۰۸±۲۶/۳۸ میکروپلاستیک در لیتر با اندازه ۴۵–۴۲۵ میکرومتر در پساب خروجی تصفیه خانه شهر زابل است. نتایج آزمون ANOVA نشان داد که ذرات از نوع فیلم با میانگین ۱/۰۸±۲۷/۵۸ میکروپلاستیک در لیتر بیش از سایر اشکال (فیبر، فراگمنت و فوم) بیشترین سهم را با اختلاف معنی­دار به خود اختصاص دادند (۰/۰۵>p). طیف­سنجی FTIR، نشان داد که تنوع قابل ‌توجهی از پلیمرها در این ذرات وجود دارد. براساس نتایج به‌ دست آمده، پلی‌اتیلن (PE) با بالاترین فراوانی نسبی به میزان ۰/۹ ±۲۱/۴۶ بیشترین سهم را در میان انواع میکروپلاستیک‌ها داشت. نتیجه­‌گیری: نتایج این پژوهش تصویری روشن از وضعیت میکروپلاستیک‌ها در پساب خروجی این تصفیه‌خانه ارائه می‌کند. همچنین بر ضرورت پایش مستمر، شناسایی منابع احتمالی، مدیریت پسماندهای پلاستیکی سبک، کاهش مصرف بسته‌بندی‌های یک‌بار مصرف و انجام مطالعات تکمیلی درباره مسیرهای ورود و پیامدهای محیط زیستی ‌ میکروپلاستیک‌ها در مناطق خشک و کم‌ آب به‌ویژه به دلیل استفاده مداوم از این پساب برای آبیاری زمین‌های کشاورزی اطراف تأکید دارد. Background: Microplastic pollution has emerged as a significant environmental crisis, posing a serious challenge to human health and ecosystem sustainability, particularly within urban wastewater treatment systems. This study aimed to investigate the abundance, physical characteristics, and chemical composition of microplastics in the effluent of the Zabol urban wastewater treatment plant. Materials and Methods: Sampling of the treated effluent was conducted in the winter of 2024. Three samples, each with a volume of 10 liters, were collected from the effluent of the wastewater treatment plant. For microplastic separation, the samples were passed through sieves of various mesh sizes, followed by chemical digestion and density-based separation. Microplastics were identified and categorized using optical microscopy and Fourier-transform infrared spectroscopy (FTIR). Results: The results indicated that the highest mean abundance was 26.38 ± 1.08 microplastics per liter, with particle sizes ranging from 45 to 425 μm in the treated effluent. The results of the ANOVA test showed that film particles, with a mean abundance of 27.58 ± 1.08 microplastics per liter, accounted for the largest proportion compared to other forms (fibers, fragments, and foams), with a statistically significant difference (p < 0.05). FTIR analysis revealed a considerable diversity of polymers among the detected particles. Among them, polyethylene (PE) showed the highest relative abundance (21.46 ± 0.9), representing the dominant polymer type. Conclusion: The results of this study provide a clear picture of the status of microplastics in the effluent of this wastewater treatment plant. They also highlight the necessity of continuous monitoring, identification of potential sources, management of lightweight plastic waste, reduction of single-use packaging consumption, and the need for further studies on the pathways and environmental impacts of microplastics in arid and water-scarce regions, especially due to the continuous use of this effluent for irrigation of surrounding agricultural lands. Microplastic, Wastewater treatment, Polyethylene, Sistan, FTIR Spectroscopy میکروپلاستیک, تصفیه فاضلاب, پلی اتیلن, سیستان, طیف‌سنجی FTIR 345 356 http://jehe.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-937-1&slc_lang=fa&sid=1 2025/09/142025/08/262025/04/102025/09/292025/07/212025/09/232025/09/252025/09/21 1404/6/30 2025/10/132025/10/132025/12/32025/11/292025/09/212025/11/262025/11/82025/11/8 1404/8/17 Mohadeseh Miri Department of Natural Ecosystems Management, Hamoun International Wetland Institute, Research Institute of Zabol, Zabol, Iran محدثه میری mirimohadesea@yahoo.com 00319475328460011020 0009-0005-3911-2792 Yes گروه مدیریت اکوسیستم های طبیعی، پژوهشکده تالاب بین المللی هامون، پژوهشگاه زابل، زابل، ایران Sahel Pakzad Toochaei Department of Natural Ecosystems Management, Hamoun International Wetland Institute, Research Institute of Zabol, Zabol, Iran ساحل پاکزاد توچایی 00319475328460011021 00319475328460011021 No گروه مدیریت اکوسیستم های طبیعی، پژوهشکده تالاب بین المللی هامون، پژوهشگاه زابل، زابل، ایران Hashem Khandan Barani Department of Aquatic Sciences, Hamoun International Wetland Institute, Research Institute of Zabol, Zabol, Iran هاشم خندان بارانی 00319475328460011022 00319475328460011022 No گروه علوم آبزیان، پژوهشکده تالاب بین المللی هامون، پژوهشگاه زابل، زابل، ایران