ساخت و شناسایی هیبرید جدید آلی فلزی تثبیت شده بر بستر کربنی و بکارگیری آن در تخریب فوتوکاتالیستی سم ارگانوفسفره (مالاتیون) و آلاینده دارویی (تتراسایکیلین) از محلول آبی Synthesis and characterization of new metal organic hybrid immobilized on carbon support: photocatalytic degradation of organophosphate pesticide (Malathion) and drug pollutant (Tetracycline) from aqueous solution 1 1 زمینه و هدف: با توجه به پیشینه هیبریدهای آلی فلزی در تخریب آلایندههای محیطی، هدف از این مطالعه، اصلاح ساختار بستر کربنی و بهبود خواص فتوکاتالیستی آن در حذف ترکیبات آرگانوفسفره و آنتی بیوتیکها میباشد. مواد و روش ها: در این تحقیق، از روش آسان و موثر التراسونیک جهت سنتز نانوکامپوزیت هیبرید جدید آلی فلزی بر بستر کربنی - اکسید فلزی/گرافن اکسید/چهارچوب آلی فلزی (UiO-66) استفاده شد و اکسیدهای فلزی متنوع روی اکسید، تیتانیوم اکسید، تنگستن اکسید و کبالت اکسید در ساختار نانوکامپوزیت جهت مقایسه فعالیت فوتوکاتالیستی بکار گرفته شد. محصولات به وسیله روشهای پراش اشعه ایکس (XRD)، طیف سنجی زیر قرمز (FT-IR)، میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM)، میکروسکوپ الکترونی عبوری (TEM) و طیف سنجی UV- Visمورد شناسایی قرار گرفتند. فعالیت فوتوکاتالیستی از نانوکامپوزیتهای سنتزی با تخریب تتراسایکلین و مالاتیون تحت نور مرئی بررسی شد. یافته ها: نتایج نشان داد که حضور گرافن اکسید و UiO-66 باعث بهبود در خواص فوتوکاتالیستی اکسید فلزی شده و راندمان حذف تا ١٠٠٪ افزایش یافت. در این مطالعه اثر ماهیت اکسید فلزی، دوز مصرفی اکسید فلزی/ گرافن، pH اولیه از محلول و حضور رباینده های الکترونی بر خواص فوتوکاتالیستی مورد بررسی قرار گرفت. با بکارگیری آنالیز های LC-MASS حد واسطهای تشکیل شده حین تخریب آلاینده ها تعیین و شناسایی شد. نتیجه گیری: نتایج مطالعه نشان داد که روی اکسید/ گرافن اکسید/UiO-66 بالاترین راندمان را در تخریب فوتوکاتالیستی ترکیبات آرگانوفسقره و آنتی بیوتیک ها دارد. 2 Background: Due to the advantages of organic metal hybrids in the destruction of various environmental pollutants, the aim of this study is to modify the structure of the carbon substrate and improve the properties of organic metal hybrids in order to photocatalytically destroy organophosphorus toxins (malathion) and the antibiotic tetracycline. Materials and Methods: In this research, an easy and effective ultrasonic method was used to synthesize carbon-based metal oxide / graphene oxide / metal organic framework (UiO-66) nanocomposite and various metal oxides including zinx oxide, titanium oxide, tungsten oxide and cobalt oxide in nanocomposite structure were used to compare their photocatalytic activity. The products were identified by X-Ray diffraction (XRD), fourier transform spectroscopy (FT-IR), scanning electron microscopy (SEM), transmission electron microscopy (TEM) and UV-Vis spectroscopy. Photocatalytic activity of synthetic nanocomposites was investigated by degradation of tetracycline and malathion under visible light. Results: The results showed that the presence of graphene oxide and UiO-66 improved the photocatalytic properties of metal oxide and the removal efficiency increased to 100%. In this study, the effect of metal oxide, dosage of metal oxide / graphene, initial pH of the solution and the presence of various scavengers on photocatalytic properties was investigated. Using LC-MASS analyzes, the formed intermediates during degradation of pollutants were identified. Conclusion: The results showed that metal oxide / graphene oxide / UiO-66 has the highest efficiency in photocatalytic degradation of organophosphorus toxins (malathion) and the antibiotic tetracycline. 1 16 2024/08/17 1403/5/27 2024/09/24 1403/7/3 حسن پاسالاری Hasan Pasalari مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ایران هانیه فخری Hanieh Fakhri مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ایران نویسنده دوم علی اسرافیلی Ali Esrafili مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران-گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ایران ادریس حسین زاده Edris Hoseinzadeh گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده علوم پزشکی ساوه، ساوه، ایران ایران مهدی فرزادکیا Mahdi Farzadkia مرکز تحقیقات تکنولوژی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران-گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ایران mahdifarzadkia@gmail.com Metal oxide UiO-66 Photocataltic activity Graphene oxide اکسید فلزی UiO-66 فعالیت فوتوکاتالیستی گرافن اکسید KHODADADI M, Samadi M, RAHMANI AR, et al. DETERMINATION OF ORGANOPHOSPHOROUS AND CARBAMAT PESTICIDES RESIDUE IN DRINKINGWATER RESOURCES OF HAMADAN IN 2007. 2010.##Al-Qurainy F, Abdel-Megeed A. Phytoremediation and detoxification of two organophosphorous pesticides residues in Riyadh area. World Applied Sciences Journal 2009;6(7): 987-98.##Abdollahzadeh G, Sharifzadeh MS, Damalas CA. Perceptions of the beneficial and harmful effects of pesticides among Iranian rice farmers influence the adoption of biological control. Crop Protection 2015;75: 124-31.##Mauter MS, Elimelech M. Environmental applications of carbon-based nanomaterials. Environmental science & technology 2008;42(16): 5843-59.##Karyab H, Mahvi AH, Nazmara S, Bahojb A. Determination of water sources contamination to diazinon and malathion and spatial pollution patterns in Qazvin, Iran. Bulletin of environmental contamination and toxicology 2013;90: 126-31.##Ahmed FE. Analyses of pesticides and their metabolites in foods and drinks. TrAC Trends in Analytical Chemistry 2001;20(11): 649-61.##Hoppin JA, Adgate JL, Eberhart M, et al. Environmental exposure assessment of pesticides in farmworker homes. Environmental Health Perspectives 2006;114(6): 929-35.##Fakhri H, Mahjoub A, Khavar AC. Synthesis and characterization of ZnO/CuInS2 nanocomposite and investigation of their photocatalytic properties under visible light irradiation. Applied surface science 2014;318: 65-73.##Asim N, Syuhami M, Badiei M, Yarmo MA. WO3 modification by synthesis of nanocomposites. Apcbee Procedia 2014;9: 175-80.##Tang C, Liu E, Wan J, et al. Co3O4 nanoparticles decorated Ag3PO4 tetrapods as an efficient visible-light-driven heterojunction photocatalyst. Applied Catalysis B: Environmental 2016;181: 707-15.##Hummers Jr WS, Offeman RE. Preparation of graphitic oxide. Journal of the american chemical society 1958;80(6): 1339-.##Ding J, Yang Z, He C, et al. UiO-66 (Zr) coupled with Bi2MoO6 as photocatalyst for visible-light promoted dye degradation. Journal of colloid and interface science 2017;497: 126-33.##Qiu J, Zhang P, Ling M, et al. Photocatalytic synthesis of TiO2 and reduced graphene oxide nanocomposite for lithium ion battery. ACS applied materials & interfaces 2012;4(7): 3636-42.##Zhu X-D, Wang Y-J, Sun R-J, Zhou D-M. Photocatalytic degradation of tetracycline in aqueous solution by nanosized TiO2. Chemosphere 2013;92(8): 925-32.##Mahamallik P, Saha S, Pal A. Tetracycline degradation in aquatic environment by highly porous MnO2 nanosheet assembly. Chemical Engineering Journal 2015;276: 155-65.##Xu X, Liu R, Cui Y, et al. PANI/FeUiO-66 nanohybrids with enhanced visible-light promoted photocatalytic activity for the selectively aerobic oxidation of aromatic alcohols. Applied Catalysis B: Environmental 2017;210: 484-94.##Nezamzadeh-Ejhieh A, Shirzadi A. Enhancement of the photocatalytic activity of ferrous oxide by doping onto the nano-clinoptilolite particles towards photodegradation of tetracycline. Chemosphere 2014;107: 136-44.## ##

بررسی روند تغییرات کیفیت هوا بر اساس غلظت ذرات معلق (PM10) در شهر ایلام از سال 1397 تا 1401 Investigation the trend of Air Quality changes based on the concentration of Particulate Matter (PM10) in the Ilam city: 2019-2023 1 1 زمینه و هدف: در سال‌های اخیر، پدیده طوفان گرد و غبار در نواحی جنوب غرب ایران به عنوان یکی از مخاطرات زیست محیطی این نواحی مد نظر می باشد. با توجه به اهمیت ذرات معلق (PM10) در آلودگی هوا و عواقب ناشی از آن، این مطالعه جهت تعیین تغییرات کیفیت هوا بر اساس غلظت PM10 در شهر ایلام انجام شد. مواد و روش ها: در این مطالعه توصیفی – مقطعی، مقادیر غلظت PM10 در طی سال های ١٤٠١- ١٣٩٧ از سازمان حفاظت محیط زیست شهرستان ایلام اخذ گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار Excel دسته بندی و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد بیشترین و کمترین میانگین غلظت ماهیانه PM10 در سال های مختلف به ترتیب مربوط به اردیبهشت ماه سال ١٤٠١ با غلظت ٢٧١/٩٥µg/m3 و آبان ماه سال ١٣٩٨ با غلظت 34/67µg/m3 بود. در ١٨١٢ روز مورد مطالعه، وضعیت کیفیت هوا در 95 روز (٥/١٣٪) بیشتر از استاندارد کیفیت هوای آزاد (١٥٠µg/m3) بود. بیشترین آلودگی فصلی از نظر غلظت PM10 در فصل بهار و کمترین آلودگی هوا در فصل پاییز بوده است. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که غلظت PM10 از تابستان تا پاییز کاهشی و از پاییز تا زمستان و بهار افزایشی بوده است، که می تواند توسط سیاستگزاران برای طراحی و اجرای اقدامات کنترلی و حفاظت شخصی موثر در این بازه زمانی، مورد استفاده قرار گیرد. 2 Background: In recent years, the extent and intensity of dust storms in southwestern Iran have made this phenomenon one of the environmental hazards of in these areas. Considering the importance of particulate matter (PM10) in air pollution and its consequences, this study investigated changes in air quality based on PM10 concentration in Ilam City. Materials and Methods: In this cross-sectional descriptive study, PM10 concentration values were obtained from the Environmental Protection Organization of Ilam City from 2019 to 2023. The data were categorized and analyzed using Excel software. Results: The results showed that the highest and lowest average monthly concentrations of PM10 in different years were, respectively, related to April 2022, with a concentration of 271.95 µg/m3, and October 2019, with a concentration of 34.67 µg/m3. In 1812 studied days, the air quality condition was outside the National Ambient Air Quality Standards (150 µg/m3) on 95 days (5.13%). The highest seasonal pollution in terms of PM10 concentration was occurring in the spring season, and while the lowest air pollution was observed in the autumn season. Conclusion: The results showed that the concentration of PM10 decreased from summer to autumn and increased from autumn to winter and spring. Which this information can be used utilized by policymakers to design and implement effective personal protection and control measures in during this period of time. 17 29 2024/08/172024/06/30 1403/4/10 2024/09/242024/09/10 1403/6/20 زهرا کریمی Zahra Karimi دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی بهداشت محیط، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران علی عمارلویی Ali Amarloei دانشیار، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران amarloei@yahoo.com سجاد مظلومی Sajad Mazloomi دانشیار، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران Dust storm air quality PM10 AQI index Ilam طوفان گرد و غبار کیفیت هوا PM10 شاخص AQI ایلام Amarloei A, Jonidi Jafari A, Asilian Mohabadi H, al e. The Evaluation of PM10, PM2.5 and PM1 Concentration during Dust Storm Events in Ilam city, from Mar 2013 through Feb 2014. Journal of Ilam University of Medical Sciences 2014;22(4): 240-59 [in persian].##Rasouli AA, Sari Saraf B, GH M. Trend Analysis The Number of Dusty Days in The Past 55 Years in The West of Iran, Using Non-Parametric Statistics. Journal of Physical Geography 2011;3(9): 1-16 [in persian].##Khorsandi H, Karimzade S, Aghaei M, al e. Health Impact Assessment of exposure to Particulate Pollutants less than 10 microns and Sulfur Dioxide Using AirQ model In Urmia, Iran. Journal of Medical Science Studies 2016;27: 438-48 [in persian].##Shahsuni A, Yarah Ahmadi M, Jafarzadeh Haghighi Fard NA, al e. Dust Storms: Environmental and Health impacts. Journal of North Khorasan University of Medical Sciences 2010;2(4): 45-56 [in persian].##Arami SA, Ownegh M, Mohammadian Behbahani A, al e. The analysis of dust hazard studies in southwest region of Iran in 22 years (1996-2017). Journal of Spatial Analysis Environmental Hazarts 2018;5(1): 39-66 [in persian].##Karimi KH. Investigation of dust storms and their environmental impacts using remote sensing imagery (case study: west and southwest of Iran). Shahrood University of Technology Faculty of Earth Sciences 2011: "dissertation" [in persian].##Mokhtari M, Miri M, Mohammadi A, al e. Assessment of Air Quality Index and Health Impact of PM10, PM2.5 and SO2 in Yazd, Iran. Journal of Mazandaran University of Medical Sciences 2015;25(131): 14-23 [in persian].##Maghsudi R, Kurd N, A P. Qualitative and Quantitative Evaluation of Airborne Microorganisms and the Concentrations of Particulate and Respirable Matter Causing from Dust Storm in the Air of Ilam City: Six-month Cross Sectional Study. Journal of Ilam University of Medical Sciences 2017;25(4): 60-9 [in persian].##Taghizadeh F, Jonidi Jafari A, M K. The trend of air quality index (AQI) in Tehran during (2011-2016). Journal of Air Pollution and Health 2019;4(3): 192-87.##Atabaki M, Sakhai M, Hoveidi H, al e. Investigating changes in the concentration of PM10 particles and the influence of meteorological parameters on it in 2013 (case study: Zahedan city). Journal of Environmental Health Research 2017;3(3): 198-207 [in persian].##Nazari Z, Khorasani NA, Faiz Nia S, M K. Investigation of Temporal Variations of PM10 Concentration and Influence of Meteorological Parameters on it During 2005-2010. Journal of Natural Environment 2013;66(1): 101-11 [in persian].##Almasi A, Moradi M, Sharafi K, S A. Seasonal Variation in Air Quality of Kermanshah City in Terms of PM10 Concentration over a Four-Year Period (2008-2011). . J Health 2014;5(2): 149-58 [in persian].##Eslami A, Atafar Z, Pirsaheb M, F A. Trends of particulate matter (PM10) concentration and related Air Quality Index (AQI) during 2005-2012 in Kermanshah, Iran. Journal of Health in the Field 2014;2(1): 19-28 [in persian].##Mazlomi S, Jafari AJ, Pakzad I, A A. Investigating the Distribution of Fungal Species Concentration Associated with Dust Storms in Ilam, Iran: A Case Study. Journal of Mazandaran University of Medical Sciences 2017;27(147): 371-85 [in persian].##Amarloei A, Fazlzadeh M, Jafari AJ, al e. Particulate matters and bioaerosols during Middle East dust storms events in Ilam, Iran. Microchemical Journal 2020;152: 104280.##Amarloei A, Jafari AJ, S M. Study of particulate matters concentration and radiation rate in the atmosphere of Ilam city during middle east dust storms. International Journal of Environmental Analytical Chemistry 2020;102(10): 2394-402.## ##

بررسی اثر چشمه های قیر ماماتین بر پارامترهای فیزیکی و شیمیایی آب رودخانه اعلاء شهرستان رامهرمز Investigating the effect of Mamatin bitumen springs on the physical and chemical parameters of Alla River water in Ramhormoz city 1 1 زمینه و هدف: رودخانه ها یکی از منابع طبیعی اصلی برای انسان و نقش بسیار مهمی در زندگی انسان دارند. این تحقیق با هدف بررسی پارامترهای فیزیکی و شیمیایی ناشی از ورود لایه های قیر در چشمه های قیرماماتین بر روی آب رودخانه اعلاء شهرستان رامهرمز انجام شد. مواد و روش ها: در این پژوهش بازه مورد مطالعه رودخانه اعلاء از محل خروج این رود از تنگ چویل آغاز و در محل ارتباط رودخانه اعلاء با رودخانه مارون ختم می شود که ٥ ایستگاه مطالعاتی انتخاب شد. نمونه های آب بر اساس روش استاندارد انجمن بهداشت محیط آمریکا تهیه شدند. نمونه های آب به صورت سیستماتیک و برنامه ریزی شده از هر ایستگاه با ٣ تکرار در فصل تابستان (تیر ماه) و فصل زمستان (بهمن ماه) سال ١٤٠٢ جمع آوری شدند. به عبارت دیگر در مجموع از ٥ ایستگاه با 3 تکرار در دو فصل سال، ٣٠ نمونه آب تهیه گردید. یافته ها: میانگین مربعات و مجموع مربعات تجزیه و تحلیل واریانس (ANOVA) داده ها نشان داد در آب رودخانه اعلاء اختلاف معنیداری در غلظت pH (P= ٠/٨٧٣)، هدایت الکتریکی (P= ٠/٩٤٣)، BOD (P= ٠/٢٩٧)، COD (P= ٠/٩٢٨)، DO (P= ٠/٨٩٣)، TSS (P= ٠/٧٣٩)، فسفات (P= ٠/٣٥٥)، سختی کل (P= ٠/٢١٢) و کدورت (P= ٠/٥٤٠) مشاهده نشد (P>٠/٠٥). در فصل زمستان هدایت الکتریکی (µs/cm ٢١٦٣/٣٥) و TDS (ppm ٩٨٠/١٦) در ایستگاه ٤ بالاتر از ایستگاه های دیگر بودند (P<٠/٠٥) و COD (ppm ٦٣/٥٦) و TSS (ppm ٤١) در ایستگاه ١ بالاتر از ایستگاههای مورد مطالعه رودخانه اعلاء به دست آمدند (P<٠/٠٥). در فصل تابستان هدایت الکتریکی (µs/cm ١٩٤١/٤٤)، شوری (ppm ٣٥٢/٥٦)، COD (ppm ٤٣)، BOD (ppm ١٩/٦٣) و TDS (ppm ١٢٤٢/٦٣) در ایستگاه پنجم نسبت به سایر ایستگاههای مورد مطالعه رودخانه اعلاء بالاتر بودند (P<٠/٠٥). نتیجه گیری: با توجه به مقایسه مقادیر پارامترهای کیفی آب با استانداردهای ایران و سازمان بهداشت جهانی میتوان چنین بیان کرد که آب رودخانه اعلاء برای مصارف کشاورزی، باغبانی، آبزی پروری و خانگی مناسب می باشد، اما برای مصرف آشامیدنی مناسب نمی باشد. 2 Background: Rivers are the main natural resources for humans and play a very important role in human life. This research was carried out with the aim of investigating the physical and chemical parameters caused by entry of bitumen layers in the springs of Mamatin on the water of Alla River in Ramhormoz city. Materials and Methods: In this research, the study area of Alla River starts from the exit of the river from the Chuvil River and ends at the connection point of the Alla River with the Maron River, and 5 study stations were selected. Water samples were prepared according to the standard method of American Environmental Health Association. Water samples were collected systematically and planned from each station with 3 repetitions in summer (July) and winter (February) of 2023. In other words, a total of 30 water samples were prepared from 5 stations with 3 repetitions in two seasons. Results: The mean square and sum of square analysis of variance (ANOVA) of the data showed a significant difference in pH concentration (P=0.873), electrical conductivity (P=0.943), BOD (P=0.297), COD (P= 0.928), DO (P= 0.893), TSS (P= 0.739), phosphate (P= 0.355), total hardness (P= 0.212) and turbidity (P= 0.540) were not observed (P>0.05). In winter, electrical conductivity (2163.35 µs/cm) and TDS (980.16 ppm) in station 4 were higher than other stations (P<0.05) and COD (63.56 ppm) and TSS (41 ppm) in Station 1 were obtained higher than the studied stations of Alla River (P<0.05). In the summer season, electrical conductivity (1941.44 µs/cm), salinity (352.56 ppm), COD (43 ppm), BOD (19.63 ppm) and TDS (1242.67 ppm) in the fifth station compared to other stations The studied values of Alla River were higher (P<0.05). Conclusion: According to the comparison of water quality parameters with the standards of Iran and World Health Organization, it can be said that the water of Alla River is suitable for agricultural, horticultural, aquaculture and household purposes, but it is suitable for drinking. 30 46 2024/08/172024/06/302024/08/12 1403/5/22 2024/09/242024/09/102024/09/23 1403/7/2 سیده راضیه پورموسوی Seyedeh Razieh Pourmousavi گروه علوم و مهندسی محیط زیست، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران ایران آزیتا کوشافر Azita Koshafer گروه علوم و مهندسی محیط زیست، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران ایران azitakoosh1348@gmail.com water quality chemical properties of water physical parameters of water Alla River کیفیت آب خصوصیات شیمیایی آب پارامترهای فیزیکی آب رودخانه اعلاء Kanwal H, Raza A, Zaheer MS, Nadeem M, Ali HH, Manoharadas S, Rizwan M, Kashif MS, Ahmad U, Ikram K, Riaz MW. Transformation of heavy metals from contaminated water to soil, fodder and animals. Scientific Reports. 2024;14(1):11705.##Gill JC, Mankelow J, Mills K. The role of Earth and environmental science in addressing sustainable development priorities in Eastern Africa. Environmental Development. 2019;30:3-20.##Konapala G, Mishra AK, Wada Y, Mann ME. Climate change will affect global water availability through compounding changes in seasonal precipitation and evaporation. Nature communications. 2020;11(1):3044.##Tortajada C. Contributions of recycled wastewater to clean water and sanitation Sustainable Development Goals. NPJ Clean Water. 2020;3(1):22.##Sdiri A, Pinho J, Ratanatamskul C. Water resource management for sustainable development. Arabian Journal of Geosciences. 2018;11:1-2.##Kummu M, Guillaume JH, de Moel H, Eisner S, Flörke M, Porkka M, Siebert S, Veldkamp TI, Ward PJ. The world's road to water scarcity: shortage and stress in the 20th century and pathways towards sustainability. Scientific reports. 2016;6(1):1-6.##Mekonnen MM, Hoekstra AY. Four billion people facing severe water scarcity. Science advances, 2 (2), e1500323.##Boretti A, Rosa L. Reassessing the projections of the world water development report. NPJ Clean Water. 2019;2(1):15.##Sharma R, Agrawal PR, Kumar R, Gupta G. Current scenario of heavy metal contamination in water. Contamination of Water. 2021:49-64.##Saita S, Pan-Ngum W, Phuanukoonnon S, Sriwichai P, Silawan T, White LJ, Parker DM. Human population movement and behavioural patterns in malaria hotspots on the Thai-Myanmar border: implications for malaria elimination. Malaria Journal. 2019;18:1-4.##Zacharia JT. Degradation pathways of persistent organic pollutants (POPs) in the environment. Persistent organic pollutants. 2019:17-30.##Zaidi Z, Siddiqui SI, Fatima B, Chaudhry SA. Synthesis of ZnO nanospheres for water treatment through adsorption and photocatalytic degradation: modelling and process optimization. Materials Research Bulletin. 2019;120:110584.##Fatima B, Siddiqui SI, Nirala RK, Vikrant K, Kim KH, Ahmad R, Chaudhry SA. Facile green synthesis of ZnO-CdWO4 nanoparticles and their potential as adsorbents to remove organic dye. Environmental Pollution. 2021;271:116401.##Alam R, Ahmed Z, Howladar MF. Evaluation of heavy metal contamination in water, soil and plant around the open landfill site Mogla Bazar in Sylhet, Bangladesh, Groundwater for Sustainable Development, 10, 100311.##Prakash BO. Health risks of potentially toxic metals contaminated water. Heavy Metal Toxicity in Public Health; Kanayochukwu Nduka, J., Nageeb Rashed, M., Eds. 2020. 63 P.##Abdulla NK, Siddiqui SI, Fatima B, Sultana R, Tara N, Hashmi AA, Ahmad R, Mohsin M, Nirala RK, Linh NT, Bach QV. Silver based hybrid nanocomposite: A novel antibacterial material for water cleansing. Journal of Cleaner Production. 2021;284:124746.##Flandroy L, Poutahidis T, Berg G, Clarke G, Dao MC, Decaestecker E, Furman E, Haahtela T, Massart S, Plovier H, Sanz Y. The impact of human activities and lifestyles on the interlinked microbiota and health of humans and of ecosystems. Science of the total environment. 2018;627:1018-38.##Baluti H, Yaqutzadeh G.R. Classification of surface water and underground water in terms of drinking, agriculture and industry (case study of Sidon River, Alaa and Chah Golal Dopran and Seyed Behzad seepage). Journal of Water Sciences and Engineering, 2018;9(23):57-70. [In Persian].##Farhadi N, Orak N, Bani Naimah, S. Investigating the causes of the change of the Alla River in Ramhormoz Alluvial Cone. The 5th National Conference on Geomorphology and Environmental Challenges, Mashhad, 2017;5 p. [In Persian].##Khazimanejad H, Khademi Kh, Rezania AR., Sabzivand, Sh. Use of roller concrete technology in the construction of river breakwaters, case study: Alaa river organization plan in Khuzestan. 9th International Seminar on River Engineering, Ahvaz, 2012;9 pages. [In Persian].##Taghipour Sh, Hasanzadeh M, Hosseini Sarqin, S. Introduction of flora, biological form and geographical distribution of Ala and Rudozard region of Khuzestan province. Journal of Taxonomy and Biosystematics, 2011;3(9):15-30. [In Persian].##Baird R, Rice E, Eaton A. Standard methods for the examination of water and wastewaters. Water Environment Federation, Chair Eugene W. Rice, American Public Health Association Andrew D. Eaton, American Water Works Association. 2017;1:71-90.##Nasralehzadeh Saravi H, Ramin M, Vahedi F, Kharek A, Dostdar M. Determining parameters affecting water quality of Ares River by principal component test method. Caspian Sea Aquatic Journal, 2017;7: 1-10. [In Persian].##Aghaei M, Heshmatpour A, Qare Mahmudlou M, Seyedian, S.M. Checking the water quality of Chehalchai river using IRWQIsc index. Environmental Science and Technology Quarterly, 2019;22 (5):166-153. [In Persian].##Alam MG, Jahan N, Thalib L, Wei B, Maekawa T. Effects of environmental factors on the seasonally change of phytoplankton populations in a closed freshwater pond. Environment International. 2001;27(5):363-71.##Tiwari A, Chauhan SV. Seasonal phytoplanktonic diversity of Kitham lake, Agra. Magnesium. 2006;7(17.5):8-5.##Beamud SG, Diaz MM, Baccalá NB, Pedrozo FL. Analysis of patterns of vertical and temporal distribution of phytoplankton using multifactorial analysis: Acidic Lake Caviahue, Patagonia, Argentina. Limnologica. 2010;40(2):140-7.##Gupta N, Yadav KK, Kumar V, Singh D. Assessment of physicochemical properties of Yamuna River in Agra City. International Journal of ChemTech Research. 2013;5(1):528-31.##Vesali Naseh MR, Noori R, Berndtsson R, Adamowski J, Sadatipour E. Groundwater pollution sources apportionment in the Ghaen Plain, Iran. International Journal of Environmental Research and Public Health. 2018;15(1):172.##Shafii Mutalq Kh, Por Hemmat J, Sedqi H, Hosseini M. Investigating the impact of land use changes on the water quality of Maron River using RS and GIS. Environmental Geology Quarterly, 2015;9(31): 86-69. [In Persian].##Barati Gandamkar P, Hassounizadeh H, Hosseini Zare N, Saadat, N. Investigating oil pollution in Ala and Talkhab rivers, Ramhormoz city. 9th International Seminar on River Engineering, Ahvaz, 2013; 8 pages. [In Persian].##Ghasemian N, Ghasemian M.A. Investigating the water quality of Ala Ramhormoz river based on water quality indicators (W.Q.I) and GIS system. The second national conference on water and hydraulic structures, Dezful, 2018; 7 P. [In Persian].##Shirvani Mahdavi A, Pasdar, H. Investigating the physicochemical parameters and heavy elements in Jajrud river water in Parchin area. Journal of Marine Science and Technology Research, 2010;5 (2): 1-14. [In Persian].##Bab Al-Hakmi A, Gholami Sefid Kohi M.A. Analysis of Talar river water quality using multivariate techniques. Watershed Management Journal, 2018; 9 (18): 259-250. [In Persian].##Studies on the organization plan of the Ala River. 2008. Geological and morphological studies report. The fourth volume. Ministry of Energy, Water and Electricity Organization of Khuzestan Province, Arvand Green Consulting Engineering Company. 97 p. [In Persian].##Rahmani H.R, Mamanposh A.R. Investigating the situation of nitrates and phosphates in the Zayandeh River. 10th Congress of Soil Sciences of Iran, Karaj. 2007; 9 P. [In Persian].##Agbazue VE, Ekere NR, Shaibu Y. Assessment of the levels of phosphate in detergents samples. International Journal of Chemistry Science, 2015;13(2):771-85.##Tyrrell T, Law CS. Low nitrate: phosphate ratios in the global ocean. Nature. 1997;387(6635):793-796.##Isiuku BO, Enyoh CE. Pollution and health risks assessment of nitrate and phosphate concentrations in water bodies in South Eastern, Nigeria. Environmental Advances. 2020;2:100018.##Ebrahimian Najafabadi M, Ildurmi A, Mortazavi S, Mohammadi Manesh A. Investigating water quality parameters of Gamasiab river in Kermanshah province. 7th National Conference and 5th International Conference on Environmental Sciences, Agriculture and Natural Resources, Hamadan, 2022;9 pages. [In Persian].##Khalili R, Parvinnia M, Zali, A. Evaluation of water quality of Garmarood River using National Health Foundation Water Quality Index (NSFWQI), River Pollution Index (RPI) and Weighted Arithmetic Water Quality Index (WAWQI). Journal of Environmental and Water Engineering, 2020; 6(3): 284-274. [In Persian].##Bagharian Kalat A, Lashkaripour G.R, Ghafouri M, Hafzi Moghads N, Ghazanchian G, Ghafourian R. Investigating spatial and temporal changes in the water quality of the Artakand River caused by the effluent of fish farms. Journal of Watershed Engineering and Management, 2013;5(4): 254-243. [In Persian].## ##

مدل‌سازی انتشار گازهای آلاینده خروجی از دودکش نیروگاه حرارتی سهند با استفاده از نرم‌افزار SCREEN View Modeling Dispersion of Pollutant Gases Emitted from the Chimney of Sahand Thermal Power Plant Using SCREEN View Software 1 1 زمینه و هدف: هدف این پژوهش، مطالعه نحوه انتشار گازهای آلاینده‌ خروجی از دودکش نیروگاه حرارتی سهند و تعیین حداکثر غلظت این آلاینده‌ها در مناطق اطراف نیروگاه است. مواد و روش ها: جهت مدل‌سازی انتشار گازهای خروجی از دودکش نیروگاه از نرم‌افزار SCREEN View استفاده شده است که می‌تواند با داده‌هایی نظیر نرخ جرمی انتشار آلاینده‌ها، دمای و سرعت گازهای خروجی، دمای محیط، ابعاد هندسی دودکش و ارتفاعات موجود در راستای انتشار، حداکثر غلظت آلاینده در میان تمام کلاس‌های پایداری هوا را در فواصل مشخص از دودکش نیروگاه محاسبه کند. در این پژوهش، غلظت آلاینده‌های دی‌اکسید نیتروژن، مونواکسید کربن و دی‌اکسید گوگرد در ٨ راستای شمال، شمال‌شرقی، شرق، جنوب‌شرقی، جنوب، جنوب‌غربی، غرب و شمال‌غربی دودکش نیروگاه محاسبه شده است. یافته ها: نتایج مدل‌سازی نشان می‌دهد که در فاصله ١٢١٨ متری از دودکش نیروگاه در معیار 1 ساعته، حداکثر غلظت دی‌اکسید گوگرد، دی‌اکسید نیتروژن و مونواکسید کربن، به ترتیب برابر با ۹۱٩/٩، ٥٤/١٤ و ١/٣٠٥ میکروگرم بر مترمکعب است. همچنین، برای راستاهای دارای ارتفاعات مرتفع‌تر از دودکش نیروگاه در معیار 24 ساعته، حداکثر غلظت دی‌اکسید گوگرد، دی‌اکسید نیتروژن و مونواکسید کربن، به ترتیب برابر با ٦٨٠/٥، ٤٠/٢٢ و ٠/٩٧ میکروگرم بر مترمکعب است. نتیجه گیری: بررسی نتایج به دست آمده برای حداکثر غلظت آلاینده‌های منتشر شده از نیروگاه حرارتی سهند نشان می‌دهد که غلظت آلاینده‌های دی‌اکسید نیتروژن و دی‌اکسید گوگرد در برخی از مناطق مجاور نیروگاه، بالاتر از حدود مجاز استانداردهای مربوطه ایران و سازمان بهداشت جهانی بوده و سلامت ساکنین این مناطق در معرض خطر است. 2 Background: This study aims to investigate the dispersion of pollutant gases emitted from the Sahand thermal power plant's chimney and determine the maximum concentration of these pollutants in the surrounding areas. Materials and Methods: The emission of exhaust gases from the chimney was simulated using SCREEN View software. This software calculates the maximum concentration of pollutants at specific distances from the chimney for all air stability classes, using input data such as the mass emission rate of pollutants, the temperature and velocity of the exhaust gases, the ambient temperature, the chimney's dimensions, and the height in the direction of emission. This research calculated the concentrations of nitrogen dioxide, carbon monoxide, and sulfur dioxide in eight directions: north, northeast, east, southeast, south, southwest, west, and northwest of the power plant chimney. Results: The modeling results indicate that at a distance of 1218 meters from the power plant chimney, the maximum 1-hour concentrations of sulfur dioxide, nitrogen dioxide, and carbon monoxide are 915.9, 54.14, and 1.305 micrograms per cubic meter, respectively. Moreover, for areas with higher elevations relative to the chimney, the maximum 24-hour concentrations for sulfur dioxide, nitrogen dioxide, and carbon monoxide are 680.5, 40.22, and 0.97 micrograms per cubic meter, respectively. Conclusion: The levels of nitrogen dioxide and sulfur dioxide in some areas near the power plant exceed the permissible limits set by the environmental standards of Iran and the World Health Organization, posing a health risk to the residents of these areas. 47 62 2024/08/172024/06/302024/08/122024/07/6 1403/4/16 2024/09/242024/09/102024/09/232024/08/21 1403/5/31 مهدی ثقفی Mahdi Saghafi گروه مهندسی مکانیک، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه بناب، بناب، ایران ایران msaghafi@ubonab.ac.ir فاطمه حسین پور Fatemeh Hosseinpour گروه مهندسی مکانیک، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه بناب، بناب، ایران ایران Air Pollutants Standards Computational Modeling آلاینده‌های هوا استانداردها مدل‌سازی محاسباتی Haaj-Ghani A, Morad-Alizadeh S, Rezaei M. Feasibility of Using Solar Power Plants in Iran (Opportunities and Challenges). Journal of Environmental Health Engineering 2024;11(3): 347-65 [In Persian].##Keykhosravi ss, Nejadkoorki F, Amintoosi M. Modeling NOx, CO, SO2 and PM emissions from Sabzevar cement plant using SCREEN3 software. Occupational Medicine Quarterly Journal 2021;13(3): 24-37 [In Persian].##Naghdi S, Mirmohammadi M, Karimzadegan H, Gh J. the study of gaseous pollutants emitted from automotive industry and near road to the atmosphere using the combination of AERMOD dispersion model and MOVES model. Journal of Environmental Health Engineering 2022;10(1): 83-99 [In Persian].##Naghdi S, Mirmohammadi M, Karimzadegan H, Ghodui J. Atmospheric dispersion modeling and health effects of PM2.5 released from automotive industries (case study of Saipa). Journal of Environmental Health Engineering 2022;9(2): 189-206 [In Persian].##Zehtab Yazdi Y, Mansouri N, Atabi F, Aghamohammadi H. Dispersion Modeling of Particulate Matters (PM2.5, PM10) from Asphalt Plants in the Southwest of Tehran. Journal of Environmental Health Engineering 2021;8(4): 375-90 [In Persian].##Dastoorpoor M, Sekhavatpour Z, Masoumi K, et al. Air pollution and hospital admissions for cardiovascular diseases in Ahvaz, Iran. Science of the total environment 2019;652: 1318-30.##Moazen M, Saghafi M. Investigating the environmental impacts of developing application of wind turbines and the need for the related policies. Quarterly Journal of Energy Policy and Planning Research 2023;9(2): 194-216 [In Persian].##Kumar R. A critical review on energy, exergy, exergoeconomic and economic (4-E) analysis of thermal power plants. Engineering Science and Technology, an International Journal 2017;20(1): 283-92.##Siahpour G, Jozi SA, Orak N, et al. Estimation of environmental pollutants using the AERMOD model in Shazand thermal power plant, Arak, Iran. Toxin Reviews 2022;41(4): 1269-79.##Saghafi M, Hajiabdollahi Mamaghani A. Modeling the dispersion of pollutant gases from the chimney of the Tabriz thermal power plant with AERMOD software. Journal of Research in Environmental Health 2024;9(4): 374-86 [In Persian].##Snoun H, Krichen M, Chérif H. A comprehensive review of Gaussian atmospheric dispersion models: current usage and future perspectives. Euro-Mediterranean Journal for Environmental Integration 2023;8(1): 219-42.##Alnahdi A, Elkamel A, Shaik MA, et al. Optimal Production Planning and Pollution Control in Petroleum Refineries Using Mathematical Programming and Dispersion Models. Sustainability 2019;11(14): 3771.##Emert AD, Griffis-Kyle K, Portillo-Quintero C, Smith PN. USEPA CALPUFF validation and dispersion modeling of beef cattle feedlot PM10 and PM2.5 emissions factors. Atmospheric Environment 2024;316: 120189.##Naghdi S, Mirmohammadi M, Karimzadegan H, Ghodusi J. Atmospheric Dispersion Modeling of Benzene, Toluene, Xylene, and Ethyl Benzene Output from the Automotive Industries and Determining Ozone Formation Potential (Case Study of Saipa). Journal of Environmental Health Engineering 2022;9(3): 377-98 [In Persian].##Afshar-Mohajer N, Wu C-Y. Use of a drone-based sensor as a field-ready technique for short-term concentration mapping of air pollutants: A modeling study. Atmospheric Environment 2023;294: 119476.##Ahmadi H, Borna R, Morshedi J. The Effect of oil Industries on Air Pollution and its Optimal Locating Through the Environmental Approach in Ahvaz Metropolis. Town and Country Planning 2022;14(1): 285-315 [In Persian].##Zolfaghari G, Nezamparvar S, Rajabzadeh V. Measurement and modeling of pollutants in cement plant using Screen View model: case study, Zaveh cement factory. Journal of Environmental Science Studies 2021;6(2): 3720-9 [In Persian].##Khaniabadi YO, Sicard P, Taiwo AM, et al. Modeling of particulate matter dispersion from a cement plant: Upwind-downwind case study. Journal of Environmental Chemical Engineering 2018;6(2): 3104-10.##Rauf AU, Mallongi A, Daud A, et al. Community Health Risk Assessment of Total Suspended Particulates near a Cement Plant in Maros Regency, Indonesia. Journal of Health and Pollution 2021;11(30): 210616.##Ilić I, Bogdanović D, Živković D, et al. Optimization of heavy metals total emission, case study: Bor (Serbia). Atmospheric Research 2011;101(1): 450-9.##Ruhiat Y, Fatah A, Fahrizal R. The Impact of Sulfur Dioxide and Dust Pollutant Emission from Industrial Area Toward the Ambient Air Changes in Cilegon City. Indian Journal of Public Health 2018;9(12): 1935.##AlRafea K, Elkamel A, Abdul-Wahab SA. Cost-analysis of health impacts associated with emissions from combined cycle power plant. Journal of Cleaner Production 2016;139: 1408-24.##Das S, Hageman KJ, Taylor M, et al. Fate of the organophosphate insecticide, chlorpyrifos, in leaves, soil, and air following application. Chemosphere 2020;243: 125194.##Verginelli I, Nocentini M, Baciocchi R. An alternative screening model for the estimation of outdoor air concentration at large contaminated sites. Atmospheric Environment 2017;165: 349-58.##Department of Environment. Ambient Air Quality Standard Tehran, Iran, 2017 [2023/10/21]. Available from: https://nacc.doe.ir/portal/file/?738087/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%DA%A9%D9%8A%D9%81%D9%8A%D8%AA-%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%8A-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF.pdf[In Persian].##World Health Organization. WHO global air quality guidelines: particulate matter (PM2.5 and PM10), ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide and carbon monoxide. Geneva: World Health Organization; 2021.##Saghafi M, Hajiabdollahi Mamaghani A. Studying the release of nitrogen dioxide pollutant from Sahand power plant in Bonab. 3rd International Conference on Architecture, Civil Engineering, Urban Development, Environment and Horizons of Islamic Art in the Second Step Statement of the Revolution; Tabriz, Iran, 2024 [In Persian].## ##

سلول‌های سوختی میکروبی برای تولید بیوالکتریسیته از پسماندهای آلی (فرصتها و چالش‌ها) Microbial Fuel Cells for Bio-electricity Generation from Organic Waste (Opportunities and Challenges) 1 1 زمینه و هدف: با صنعتی‌ شدن جوامع، مصرف سوخت‌های فسیلی افزایش یافته که برای حل معضلات ناشی از این مسائل، می‌توان از رویکرد «پسماند به انرژی» با استفاده از نوعی فرایند تولید سوخت به نام سلول‌های سوختی میکروبی بهره برد؛ لذا هدف از انجام این مطالعه، توصیف و بررسی استفاده از سلول‌های سوختی میکروبی جهت تولید بیوالکتریسیته از پسماندهای آلی بود. مواد و روش ها: در جستجوی اولیه مقالات، جمعاً ٢١٤ مقاله از سال ٢٠٠٩ تا ٢٠٢٤ میلادی یافت شد که پس از حذف موارد تکراری، این تعداد به ١٠١ مقاله رسید. سپس در انتهای مرحله غربالگری، تعداد ٦٢ مقاله باقی ماند. برای دستیابی به مقالات مرتبط، متن کامل مقالات مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت، ٢٩ مقاله باقی ماند که در مطالعه حاضر استفاده شد. یافته ها: در سلول‌های سوختی میکروبی، پسماندها به عنوان بستر‌های آلی در نظر گرفته می‌شوند و میکروارگانیسم‌ها با اکسید کردن آن‌ها، درنهایت انرژی الکتریکی تولید می‌کنند بدون اینکه محصولات جانبی سمی تولید شود. معمولاً از بستر آلی استات بدلیل توان خروجی بالاتر در سلول‌های سوختی استفاده می‌شود. برای ارزیابی عملکرد سلول سوختی، الکترودها حائزاهمیت‌اند؛ زیرا جنس الکترود، بر انتقال الکترون و کارایی شیمیایی آن تأثیرگذار است. نتیجه گیری: فناوری سلول سوختی میکروبی، با وجود مزایایی که در زمینه مدیریت پسماند و کاهش بار آلودگی هوا دارد، چالش‌هایی مانند هزینه نسبتاً بالای سرمایه‌گذاری و راندمان پایین هنگام بکارگیری آن در مقیاس بزرگ را نیز داشته که باعث شده تجاری‌سازی این سیستم به تعویق افتد. با این حال، نیاز است تا با بررسی و کنترل عوامل کاهش راندمان این فناوری در مقیاس‌های وسیع، حیطه کاربرد آن را گسترش داد تا بتوان هزینه‌های بالای سرمایه‌گذاری را توجیه کرد. 2 Background: With the industrialization of societies, the use of fossil fuels has increased. To address the issues arising from this, the "waste-to-energy" approach using a type of fuel production process known as microbial fuel cells can be utilized. Therefore, the aim of this study was to describe and investigate the use of microbial fuel cells for the production of bioelectricity from organic waste. Materials and Methods: In the initial search for articles, a total of 214 articles from 2009 to 2024 were found. After removing duplicates, 101 articles remained. At the end of the screening stage, 62 articles remained. To access relevant articles, the full texts were reviewed, and finally, 29 articles were used in the present study. Results: In microbial fuel cells, waste is considered as organic substrates, and microorganisms oxidize them to ultimately produce electrical energy without generating toxic by-products. Acetate is commonly used as an organic substrate due to its higher output power in fuel cells. For evaluating the performance of the fuel cells, electrodes are crucial as their material affects electron transfer and chemical efficiency. Conclusion: Despite the advantages of microbial fuel cell technology in waste management and reducing air pollution, it faces challenges such as relatively high investment costs and low efficiency when applied on a large scale, which has delayed its commercialization. However, it is necessary to examine and control the factors reducing the efficiency of this technology on the large scale to expand its application scope and justify the high investment cost. 63 74 2024/08/172024/06/302024/08/122024/07/62024/08/14 1403/5/24 2024/09/242024/09/102024/09/232024/08/212024/09/21 1403/6/31 حنانه ترک‌زاده ماهانی Hannaneh Turk-Zadeh Mahani مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران ایران سعیده مرادعلی‌زاده Saeedeh Morad-Alizadeh مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران ایران saeideh.moradalizadeh71@gmail.com مهدی رضایی Mahdi Rezaei مرکز تحقیقات مهندسی بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران ایران Bioelectric Energy Sources Electricity Population Growth Technology الکتریسیته رشد جمعیت فناوری منابع انرژی بیوالکتریکی Imanthi K, Madusanka D, Pathmalal M, Idroos F. Emerging trends of cyanobacteria-based microbial fuel cells as an alternative energy source. Development in Wastewater Treatment Research and Processes. 2023:99-119.##Hoang AT, Nižetić S, Ng KH, Papadopoulos AM, Le AT, Kumar S, et al. Microbial fuel cells for bioelectricity production from waste as sustainable prospect of future energy sector. Chemosphere. 2022;287:132285.##Hasan MR, Anzar N, Sharma P, Malode SJ, Shetti NP, Narang J, et al. Converting biowaste into sustainable bioenergy through various processes. Bioresource Technology Reports. 2023:101542.##Daniel DK, Mankidy BD, Ambarish K, Manogari R. Construction and operation of a microbial fuel cell for electricity generation from wastewater. International Journal of Hydrogen Energy. 2009;34(17):7555-60.##Nookwam K, Cheirsilp B, Maneechote W, Boonsawang P, Sukkasem C. Microbial fuel cells with Photosynthetic-Cathodic chamber in vertical cascade for integrated Bioelectricity, biodiesel feedstock production and wastewater treatment. Bioresource Technology. 2022;346:126559.##Verma M, Singh V, Mishra V. Optimization of banana peel waste based microbial fuel cells by machine learning. Biomass Conversion and Biorefinery. 2023;1:1-16.##Miran W, Nawaz M, Jang J, Lee DS. Conversion of orange peel waste biomass to bioelectricity using a mediator-less microbial fuel cell. Science of the Total Environment. 2016;547:197-205.##Elhenawy S, Khraisheh M, AlMomani F, Al-Ghouti M, Hassan MK. From waste to watts: Updates on key applications of microbial fuel cells in wastewater treatment and energy production. Sustainability. 2022;14(2):955.##Enamala MK, Dixit R, Tangellapally A, Singh M, Dinakarrao SMP, Chavali M, et al. Photosynthetic microorganisms (Algae) mediated bioelectricity generation in microbial fuel cell: Concise review. Environmental Technology & Innovation. 2020;19:100959.##Malav LC, Yadav KK, Gupta N, Kumar S, Sharma GK, Krishnan S, et al. A review on municipal solid waste as a renewable source for waste-to-energy project in India: Current practices, challenges, and future opportunities. Journal of Cleaner Production. 2020;277:123227.##Pandit C, Thapa BS, Srivastava B, Mathuriya AS, Toor U-A, Pant M, et al. Integrating Human Waste with Microbial Fuel Cells to Elevate the Production of Bioelectricity. BioTech. 2022;11(3):36.##Mbazima SJ, Masekameni MD, Mmereki D. Waste-to-energy in a developing country: The state of landfill gas to energy in the Republic of South Africa. Energy Exploration & Exploitation. 2022;40(4):1287-312.##Ramya M, Kumar PS. A review on recent advancements in bioenergy production using microbial fuel cells. Chemosphere. 2022;288:132512.##Roy H, Rahman TU, Tasnim N, Arju J, Rafid MM, Islam MR, et al. Microbial Fuel Cell Construction Features and Application for Sustainable Wastewater Treatment. Membranes. 2023;13(5):490.##Mohseni M, Akrami Sm. Electricity production in two-chamber microbial fuel cells using exoelectrogenic Shewanella sp. isolated from sediments of the Caspian Sea. Journal of molecular cell research. 2018;30(2):198-211##Fadzli FS, Bhawani SA, Adam Mohammad RE. Microbial fuel cell: recent developments in organic substrate use and bacterial electrode interaction. Journal of Chemistry. 2021;1:1-16.##Aleid GM, Alshammari AS, Ahmad ARD, Hussain F, Oh S-E, Ahmad A, et al. Advancement in microbial fuel cells technology by using waste extract as an organic substrate to produce energy with metal removal. Processes. 2023;11(8):2434.##Chaturvedi V, Verma P. Microbial fuel cell: a green approach for the utilization of waste for the generation of bioelectricity. Bioresources and Bioprocessing. 2016;3:1-14.##Dwivedi KA, Huang S-J, Wang C-T, Kumar S. Fundamental understanding of microbial fuel cell technology: Recent development and challenges. Chemosphere. 2022;288:132446.##Naha A, Debroy R, Sharma D, Shah MP, Nath S. Microbial Fuel Cell: A State-of-the-Art and Revolutionizing Technology for efficient Energy Recovery. Cleaner and Circular Bioeconomy. 2023:100050.##Abbassi R, Yadav AK. Introduction to microbial fuel cells: challenges and opportunities. Integrated Microbial Fuel Cells for Wastewater Treatment. 2020;1:3-27.##Trapero JR, Horcajada L, Linares JJ, Lobato J. Is microbial fuel cell technology ready? An economic answer towards industrial commercialization. Applied energy. 2017;185:698-707.##Munoz-Cupa C, Hu Y, Xu C, Bassi A. An overview of microbial fuel cell usage in wastewater treatment, resource recovery and energy production. Science of the Total Environment. 2021;754:142429.##Yaqoob AA, Ibrahim MNM, Rodríguez-Couto S. Development and modification of materials to build cost-effective anodes for microbial fuel cells (MFCs): An overview. Biochemical Engineering Journal. 2020;164:107779.##Chakraborty I, Das S, Dubey B, Ghangrekar M. Novel low cost proton exchange membrane made from sulphonated biochar for application in microbial fuel cells. Materials Chemistry and Physics. 2020;239:122025.##Obileke K, Onyeaka H, Meyer EL, Nwokolo N. Microbial fuel cells, a renewable energy technology for bio-electricity generation: A mini-review. Electrochemistry Communications. 2021;125:107003.##Do M, Ngo H, Guo W, Liu Y, Chang S, Nguyen D, et al. Challenges in the application of microbial fuel cells to wastewater treatment and energy production: a mini review. Science of the Total Environment. 2018;639:910-20.##Ahanchi M, Jafary T, Yeneneh AM, Rupani PF, Shafizadeh A, Shahbeik H, et al. Review on waste biomass valorization and power management systems for microbial fuel cell application. Journal of Cleaner Production. 2022:134994.##S Mohsen P, Pourfayaz F, Shirmohamadi R, Moosavi S, Khalilpoor N. Potential, current status, and applications of renewable energy in energy sector of Iran: A review. Renewable Energy Research and Applications. 2021;2(1):25-49.## ##

بررسی تاثیر اجرای برنامه تبادل اطلاعات خطر بر عملکرد ایمنی و بهداشت محیط کار آزمایشگاه های تحقیقاتی و آموزشی در دانشگاه علوم پزشکی Effect of hazard communication system on workplace safety and health performance in educational and research laboratories of universities of medical sciences 1 1 زمینه و هدف: مهمترین هدف برنامه تبادل اطلاعات ایمنی مواد شیمیایی (HCS)، افزایش آگاهی و عملکرد ایمنی افراد در معرض مواد شیمیایی خطرناک است. هدف از این مطالعه بررسی تاثیر اجرای برنامه HCS بر آگاهی و عملکرد ایمنی افراد در آزمایشگاه های آموزشی و تحقیقاتی دانشگاه های علوم پزشکی تعیین شد. مواد و روش ها: برنامه HCS شامل فهرست برداری، تهیه برگه های ایمنی شیمیایی و آموزش برای آزمایشگاه های آموزشی و تحقیقاتی دو دانشگاه علوم پزشکی منتخب اجرا شد. برای ٧٥ نفر در تماس با مواد شیمیایی آموزش ایمنی عمومی و اختصاصی برگزار شد. دانش و عملکرد ایمنی افراد با استفاده از پرسشنامه استاندارد برنامه به صورت قبل و بعد از مداخله ارزیابی شد. از روش هایی آماری توصیفی و آزمون های آماری تحلیلی تی زوج جهت تحلیل داده ها استفاده شد. یافته ها: سطح آگاهی از برنامه HCS قبل از مداخله ٤٩/٦٨ درصد بود که پس از مداخله به ٥٨/٧٠ درصد افزایش یافته است (٠/٠٦٦=P). سطح تشخیص برچسب های سیستم هماهنگ جهانی (GHS) قبل از مداخله ٢٤/٧٠ درصد بود که پس از مداخله به ٨٨/٩٨ درصد افزایش یافت (٠/٠٠١>P). سطح تشخیص برچسب های حمل ونقل مواد خطرناک سازمان الملل (UN) قبل از مداخله ٤/١٦ درصد بود که پس از مداخله به ٢٠/٠٦ درصد ارتقا یافت (٠/٠٠١>P). سطح تشخیص برچسب های مواد شیمیایی اتحادیه اروپا (EU) قبل از مداخله ١٩/٦٤ درصد بود که پس از مداخله به ٧٣/٨٠ درصد افزایش یافت (٠/٠٠١>P). به طور کلی، سطح عملکرد ایمنی مواد شیمیایی قبل از مداخله ٣١/٥٦ درصد بود که پس از مداخله به ٤٨/١٠ درصد بهبود یافت (٠/٠٠١>P). نتیجه گیری: اجرای برنامه HCS منطبق با اصول هماهنگ GHS می تواند سطح آگاهی و عملکرد ایمنی مواد شیمیایی را در آزمایشگاه های تحقیقاتی و آموزشی ارتقاء دهد. 2 Background: The primary goal of the Hazard Communication System (HCS) is to enhance people's safety performance when exposed to hazardous chemicals. This study examined the effects of implementing the HCS program on safety awareness and performance in educational and research laboratories at medical sciences universities. Materials and Methods: The HCS program involved inventorying, preparing chemical safety data sheets, and providing training for educational and research laboratories at two selected medical sciences universities. General and specific safety training was conducted for 75 individuals who work with chemicals. Safety awareness and performance were assessed using the program's standard questionnaire before and after the intervention. Descriptive statistical methods and paired t-tests were utilized to analyze the data. Results: The awareness level of HCS before the intervention was 49.68, which increased to 58.70 after the intervention (P=0.066). The perception level of Globally Harmonized System (GHS) labels before the intervention was 24.70 which increased to 88.98 (P<0.001). The perception level of UN labels before the intervention was 4.16 which increased to 20.06 (P<0.001). The perception level of EU labels before the intervention was 19.64 which increased to 73.80 (P<0.001). The safety performance level before the intervention was 31.56 which increased to 48.10 after the intervention (P=0.001). Conclusion: Implementing HCS following GHS principles can enhance chemical safety awareness and performance in research and educational laboratories. 75 85 2024/08/172024/06/302024/08/122024/07/62024/08/142024/08/13 1403/5/23 2024/09/242024/09/102024/09/232024/08/212024/09/212024/09/9 1403/6/19 یحیی خسروی Yahya Khosravi گروه مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران- مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران- مرکز تحقیقات بیماری های غیر واگیر، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران ایران زهرا پورنظری Zahra Pournazari عضو کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران ایران محدثه یزدی Muhaddith Yazdi عضو کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران ایران فائزه صدیق Faiza Sediq عضو کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران ایران نرمین حسن زاده رنگی Narmin Hassanzadeh-Rangi گروه مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران- مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران ایران narminhasanzadeh@yahoo.com Chemical safety Hazard communication system Awareness Performance Laboratory ایمنی مواد شیمیایی تبادل اطلاعات خطر آگاهی عملکرد آزمایشگاه Roberts SM, James RC, Williams PL. Principles of toxicology: environmental and industrial applications: John Wiley & Sons; 2014.##Papadopoli R, Nobile CGA, Trovato A, et al. Chemical risk and safety awareness, perception, and practices among research laboratories workers in Italy. Journal of occupational medicine and toxicology 2020;15: 1-11.##Marendaz J-L, Suard J-C, Meyer T. A systematic tool for assessment and classification of hazards in laboratories (ACHiL). Safety science 2013;53: 168-76.##Ryan MM. Handbook of US Labor Statistics 2015: Employment, Earnings, Prices, Productivity, and Other Labor Data: Bernan Press; 2015.##Rashidi MA, Khazaei SR, Samimi K, et al. Application of Social Media in Chemical Safety Training: A Case Study of Training GHS Standards to Students and Laboratory Staff at a University. Journal of Chemical Education 2023;100(2): 517-27.##Secretariat UE. Globally harmonized system of classification and labelling of chemicals (GHS). 2023.##Ryan MG. Hazard Communication Standard Update. Workplace Health & Safety 2022;70(10): 479-.##Khosravi Y, Farshad AA, Arghami S, et al. The Study of Implement of HCS Program at Hazardous Chemicals Knowledge and Safety performance in Tehran refinery, s laboratory unit. Iran Occupational Health Journal 2008;5(3): 20-7.##Jafarvand M, Heydari P, Varmazyar S. The effect of training intervention on student's awareness toward warning signs of Global Harmonized System (GHS). Journal of Health and Safety at Work 2019;9(1): 21-8.##Fayazi A, Pouyakian M, Jafari MJ, Khodakarim S. Development and validation of two awareness and current status assessment questionnaires for the hazardous chemically-exposed staffs though Globally Harmonized System of Classification and Labeling of Chemicals (GHS). Journal of Health and Safety at Work 2019;9(1): 29-39.##Jahangiri M, Omidvary F, Maghsoudi A. A Comparison study of perception towards Chemical Hazard Warning Signs in Old and Globally Harmonized System (GHS) among chemical workers in Shiraz, Iran. Iran Occupational Health 2018;15(5): 1-9.##Sathar F, Dalvie MA, Rother H-A, London L. Demographic determinants of chemical safety information recall in workers and consumers in South Africa: a cross sectional study. Journal of safety research 2017;63: 61-71.##Boelhouwer E, Davis J, Franco-Watkins A, et al. Comprehension of hazard communication: Effects of pictograms on safety data sheets and labels. Journal of safety research 2013;46: 145-55.##Banda SF, Sichilongo K. Analysis of the level of comprehension of chemical hazard labels: a case for Zambia. Science of the total Environment 2006;363(1-3): 22-7.##Wang A-H, Chi C-C. Effects of hazardous material symbol labeling and training on comprehension according to three types of educational specialization. International Journal of Industrial Ergonomics 2003;31(5): 343-55.##Farmer JL, Hill PM, Dietz GP, et al. Hazard communication system. Google Patents; 2007.##Su T-S, Hsu I-Y. Perception towards chemical labeling for college students in Taiwan using Globally Harmonized System. Safety science 2008;46(9): 1385-92.##Secretariat UNECfE. Globally harmonized system of classification and labelling of chemicals (GHS): United Nations Publications; 2005.##Walters AU, Lawrence W, Jalsa NK. Chemical laboratory safety awareness, attitudes and practices of tertiary students. Safety science 2017;96: 161-71.##Hill Jr RH. GHS and its impact on laboratory safety. Journal of Chemical Health and Safety 2010;17(4): 5-11.## ##

مسئولیت مدنی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در قبال بهداشت آب: یک مطالعه مرور قوانین و مقررات Civil liability of the Ministry of Health for water hygiene: a review study of laws and regulations 1 1 زمینه و هدف: در صورت عدم تامین یا نظارت بر آب بهداشتی و در نتیجه بروز مستقیم زیان به مصرف کنندگان، لزوم جبران خسارت برپایه نظریه مسئولیت مدنی متصور خواهد بود. لذا، هدف از این پژوهش بررسی مسئولیت مدنی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در قبال بهداشت آب است. مواد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه کیفی برپایه چهارچوب نظریه مسئولیت مدنی بود، که با استفاده از ابزار پژوهش کتابخانه ای با جمع آوری قوانین و مقررات کشور و استفاده از روش تحلیل مضمون و انطابق قوانین با چهارچوب مدل مفهومی، موارد مسئولیت مدنی وزارت بهداشت در حوزه آب شناسایی شد. یافته ها: براساس یافته ها، در ایران از سال ١٣٢٩ و با تصویب قانون بهداشت شهری، وزارت بهداری به نظارت و کنترل کیفیت آب مصرفی غیرلوله کشی شهرها مکلف شده است. بعد از وضع این قانون، ١٠ قانون و مقرره ی دیگر تا سال ١٣٩٤، مجموعا ١٣ مورد تکلیف برای این وزارت در موضوع بهداشت آب شناسایی شد. نتیجه گیری: یافته ها نشان می دهد که قوانین و مقررات موجود به اندازه کافی مسئولیت مدنی وزارت بهداشت را در قبال مسائل بهداشت آب بررسی می کند. بنابراین چنانچه به سلامتی مصرف کنندگان نامطلع به دلیل بی توجهی غیرعمدی این وزارت، نقص تجهیزات و یا سوء مدیریت در اثر آلودگی آب آسیب مستقیم وارد آید، وزارت بهداشت مسئولیت مدنی دارد و باید خسارات وارده را جبران کند. 2 Background: In case of non-supply or monitoring of water hygiene and resulting a direct damage to consumers, the need for compensation will be considered based on the theory of civil liability. Therefore, the purpose of this research is to survey the civil liability of the Ministry of Health for water hygiene. Materials and Methods: This research is a qualitative study based on the framework of the theory of civil liability, which by using the library research tool by collecting the laws and regulations of the country and using the thematic analysis method and matching the laws with the framework of the conceptual model, civil liability of the Ministry of Health in the field of water hygiene was identified. Results: Based on the findings, in Iran since 1949 and with the approval of the Urban Health Law, the Ministry of Health has been obliged to monitor and control the quality of non-piped water in cities. After the enactment of this law, 10 other laws and regulations until 2014, a total of 13 tasks for this ministry were identified in the issue of water hygiene. Conclusion: The findings suggest that existing laws and regulations adequately address the Ministry of Health's civil liability for water hygiene issues. Therefore, if consumers unknowingly suffer health damage directly from water pollution due to the Ministry's unintentional neglect, equipment defects, or mismanagement, the Ministry holds civil liability and must compensate for any losses incurred. 86 102 2024/08/172024/06/302024/08/122024/07/62024/08/142024/08/132024/07/13 1403/4/23 2024/09/242024/09/102024/09/232024/08/212024/09/212024/09/92024/09/10 1403/6/20 محسن انصاری Mohsen Ansari مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر برسلامت، پژوهشکده پیشگیری از بیماری های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی قزوین، قزوین، ایران- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قزوین، قزوین، ایران- عضو مرکز وکلا، کارشناسان و مشاوران خانواده قوه قضائیه، ایران ایران mohsen.ansari90@yahoo.com Ministry of health Water Quality Health Civil liability Compensation وزارت بهداشت کیفیت آب سلامت مسئولیت مدنی جبران خسارت Loughlin M. Foundations of public law: Oxford University Press, USA; 2010.##Weinrib EJ. Reciprocal freedom: Private law and public right: Oxford University Press; 2022.##Treviño AJ. The Sociology of Law. The Sociology of Law: Routledge; 2017. p. 1-12.##Ehrlich E, Ziegert KA. Fundamental principles of the sociology of law: Routledge; 2017.##Cooter R, Ulen T. Law and economics: Addison-Wesley; 2011.##Greer SL, Hervey TK, Mackenbach JP, McKee M. Health law and policy in the European Union. The Lancet 2013;381(9872): 1135-44.##Dehkhoda dictionary. Tehran: Dehkhoda dictionary institute and international Persian language teaching center; 1966. Health.##(WHO) WHO. Environmental Health 2014 [cited 2014 5 February]. Available from: https://www.who.int/health-topics/environmental-health#tab=tab_1.##Environmental Health Regulations, (1993).##Tobin J. The Right to Health in International Law: OUP Oxford; 2012.##Ayala A, Meier BM. A human rights approach to the health implications of food and nutrition insecurity. Public Health Reviews 2017;38: 1-22.##Rezaizadeh MJ, Kazemi D. Recognizing the theory of "public services" and its governing principles in the Constitution of the Islamic Republic of Iran. Contemporary Legal Studies Journal 2012;3(5): 23-46.##Vaezi SM, Alborzi Z. The position of the concept of public service in Iranian administrative law. Administrative law 2018;4(12): 9-31.##Rostami V, Bahadri Jahormi A. Civil Liability of the State. Journal of Islamic Law Research 2009;10(1): 69-105.##Ahuja S. Chapter 1 - Overview: modern water purity and quality. In: Ahuja S, editor. Handbook of Water Purity and Quality (Second Edition). Amsterdam: Academic Press; 2021. p. 1-18.##Haffeld J. Sustainable development goals for global health: facilitating good governance in a complex environment. Reproductive Health Matters 2013;21(42): 43-9.##Ahuja S, de Andrade JB, Dionysiou DD, Hristovski KD. Water Challenges and Solutions on a Global Scale. 2015.##Ahuja S. Water reclamation and sustainability: Elsevier; 2014.##Sridhar MKC, Adejumo M. Chapter 7 - Water, sanitation and hygiene (WASH) disease prevention and control in low resource countries. In: Charlesworth S, editor. Sustainable Water Engineering: Elsevier; 2020. p. 99-120.##Ratner SR. Corporations and human rights: a theory of legal responsibility. Yale Law Journal 2001;111(3): 443-546.##Mashaw JL. Civil Liability of Government Officers: Property Rights and Official Accountability. Law & Contemp Probs 1978;42: 8.##Rahbarpur. Confirmation of damage from the National Oil Products Distribution Company. 1427: General Board of the Administrative Court of Justice; 2008.##Ross DL. 1 - Overview of Civil Liability. In: Ross DL, editor. Civil Liability in Criminal Justice (Sixth Edition). Boston: Anderson Publishing, Ltd.; 2013. p. 1-21.##Braun V, Clarke V. Thematic analysis: American Psychological Association; 2012.##Aslam A, Rana IA. The use of local climate zones in the urban environment: A systematic review of data sources, methods, and themes. Urban Climate 2022;42: 101120.##Braun V, Clarke V. Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology 2006;3(2): 77-101.##Stang J, Kroeger S, Zaeh MF. Semi-structured expert interview-based requirements elicitation for a digitalized production ramp-up. Procedia CIRP 2023;120: 279-84.##McCabe LJ. Association between trihalomethanes in drinking water (NORS data) and mortality. Health Effects Research Laboratory, US Environmental Protection Agency, Cincinnati, OH 1975.##Naeem Wafa S, Etamed SM. Review of the legal system governing licensing for e-business system in Iran. Modern Technologies Law 2021;2(3): 221-46.## ##

ارزیابی ریسک سلامت ناشی از فلزات سنگین در گرد و غبار خیابانی شهری (مطالعه موردی: شهر برازجان) Health risk assessment of heavy metals in urban street dust (Case study: Borazjan city) 1 1 زمینه و هدف: از آنجایی که آلودگی هوا همواره یکی از مشکلات مهم بشری بوده و اثرات حاصل از گردو‌غبار آن بر روی جوامع انسانی مشهود می‌باشد، لذا تحقیق حاضر با هدف تعیین غلظت فلزات سنگین گردوغبار در منطقه شهری برازجان و با ارزیابی ریسک سلامت ساکنین این شهر انجام شد. مواد و روش ها: این پژوهش در فصل تابستان سال ١٤٠٠، با جمع‌آوری گردوغبار از سطح خیابان‌های اصلی شهر برازجان به صورت تصادفی انجام شد. نمونه‌ها پس از جمع‌آوری از سطح خیابان، خشک و الک شدند و پس از آماده سازی به روش انحلال توسط چهار اسید (HCl:HNO3:HF:HClO4, 3:1:3:1) هضم اسیدی، توسط دستگاه طیف‌ سنجی جفتشده القایی(ICP-MS) آنالیز گردیدند. بعد از تعیین غلظت فلزات سنگین، ارزیابی ریسک سلامت آنها در گروههای کودکان و بزرگسالان از سه مسیر بلع، استنشاق و تماس پوستی صورت پذیرفت. یافته ها: در این تحقیق، میانگین غلظت فلزات مس (٥٨/٤)، روی (١٧٨/٠٦)، آهن (١٤٦٩٤/٨٦)، نیکل (٣٠/٠٣)، کروم (٥٥/٧٣)، کادمیوم (٠/٢٣)، سرب (٦٠/٥٣) و آرسنیک (٣/٨٨) میلی گرم بر کیلوگرم تعیین شد. در ضمن، نتایج ارزیابی ریسک سلامت نشان میدهد که میزان ریسک سلامت غیرسرطانی (HI) فلزات در گروه کودکان بین ١-١٠ تا ٣-١٠ و در بزرگسالان بین ٢-١٠ تا ٤-١٠ می باشد )1>(HI، و مقدار سرطانزایی (CR) این فلزات در محدوده ٥-١٠ تا ١١-١٠ قرار دارد. نتیجه گیری: به طور کلی، میزان ریسک سلامت غیرسرطانی و همچنین ارزیابی ریسک سرطانی در دو گروه کودکان و بزرگسالان در محدوده بیخطر قرار دارد، همچنین مقدار سرطانزایی فلزات کروم و نیکل در محدوده با آلودگی تحت کنترل (٤-١٠ تا ٦-١٠) می‌باشد و خطر قابل توجهی از نظر بیماریهای سرطانی، سلامت ساکنین را تهدید نمی‌کند. 2 Background: Since air pollution has always been one of the significant human problems and the effects of dust on human communities are evident, this study aimed to determine the concentration of heavy metals in dust in the urban area of Borazjan and to evaluate the health risk for the residents of this city. Materials and Methods: This research was conducted in the summer of 2021, with the collection of dust from the main streets of Borazjan city randomly. The samples were dried and sieved after collection from the street surface and were prepared using a digestion method with four acids (HCl: HNO3: HF: HClO4, 3:1:3:1). They were then analyzed by Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry (ICP-MS). After determining the concentrations of heavy metals, the health risk assessment was carried out for children and adults through three exposure pathways: ingestion, inhalation, and dermal contact. Results: In this study, the average concentrations of metals were determined as follows: Cu (58.4), Zn (178.06), Fe (14694.86), Ni (30.03), Cr (55.73), Cd (0.23), Pb (60.53), and As (3.88) mg/kg. Additionally, the results of the health risk assessment showed that the health risk for non-carcinogenic effects (HI) in children ranged from 10-1 to 10-3, and in adults, it ranged from 10-2 to 10-4 (HI > 1). The carcinogenicity (CR) of these metals was in the range of 10-5 to 10-11. Conclusion: Overall, the levels of non-carcinogenic health risk as well as the assessment of carcinogenic risk for both children and adults are within the safe range. Moreover, the carcinogenicity of chromium and nickel is within the controlled pollution range (10-4 to 10-6) and does not pose a significant risk to the health of residents regarding cancer diseases. 103 116 2024/08/172024/06/302024/08/122024/07/62024/08/142024/08/132024/07/132024/08/31 1403/6/10 2024/09/242024/09/102024/09/232024/08/212024/09/212024/09/92024/09/102024/09/22 1403/7/1 فروزان سلیمانی پور Forouzan Soleimanipour گروه مهندسی علوم محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران ایران حمیدرضا پورخباز Hamid Reza Pourkhabbaz گروه مهندسی علوم محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران ایران pourkhabbaz@yahoo.com Street dust Heavy metals Carcinogenic risk assessment Borazjan city گردوغبار خیابانی فلزات سنگین ارزیابی ریسک سرطانی شهر برازجان Ssemugabo C, Nalinya S, Lubega GB, Ndejjo R, Musoke D. Health risks in our environment: Urban slum youth'perspectives using photovoice in Kampala, Uganda. Sustainability 2020; 13 (1): 248.##Jacob JM, Karthik C, Saratale R.G, Kumar SS, Prabakar D, Kadirvelu K, Pugazhendhi A. Biological approaches to tackle heavy metal pollution: a survey of literature. Journal of environmental management 2018; 217: 56-70.##Ali Ismat H. Contamination and human health risk assessment of heavy metals in soil of a municipal solid waste dumpsite in khamees-mushait, Saudi Arabia. Toxin Reviews 2019; 40 (1): 102-115.##Dytłow S, Górka-Kostrubiec B. Concentration of heavy metals in street dust: an implication of using different geochemical background data in estimating the level of heavy metal pollution. Environmental geochemistry and health 2021; 43 (1): 521-535.##Wang H, Maqbool A, Xiao X, Yang H, Bi W, Bian Z. Seasonal pollution and risk assessment of heavy metals in atmospheric dust from coal mining area. International Journal of Environmental Science and Technology 2022; 19 (12): 1963-11972.##General Directorate of Meteorology of Bushehr Province. Meteorology of Borazjan city. Bushehr Province General Directorate of Meteorology website. Available from: URL: https://www.bushehrmet.ir. Accessed 2021 [in Persian].##Zgłobicki W, Telecka M. Heavy metals in urban street dust: health risk assessment (Lublin City, E Poland). Applied Sciences 2021; 11(9): 4092.##Roy S, Gupta SK, Prakash J, Habib G, Baudh K, Nasr M. Ecological and human health risk assessment of heavy metal contamination in road dust in the National Capital Territory (NCT) of Delhi, India. Environmental Science and Pollution Research 2019; 26: 30413-30425.##Hou S, Zheng N, Tang L, Ji X, Li Y, Hua X. Pollution characteristics, sources, and health risk assessment of human exposure to Cu, Zn, Cd and Pb pollution in urban street dust across China between 2009 and 2018. Environment International 2019; 128: 430-437.##Chonokhuu S, Batbold C, Chuluunpurev B, Battsengel E, Dorjsuren B, Byambaa B. Contamination and health risk assessment of heavy metals in the soil of major cities in Mongolia. International journal of environmental research and public health 2019; 16(14): 2552.##Sun G, Li Z, Liu T, Chen J, Wu T, Feng X. Metal exposure and associated health risk to human beings by street dust in a heavily industrialized city of Hunan Province, Central China. International Journal of Environmental Research and Public Health 2017; 14 (3): 261.##Aguilera A, Bautista F, Gutiérrez-Ruiz M, Ceniceros-Gómez AE, Cejudo R, Goguitchaichvili A. Heavy metal pollution of street dust in the largest city of Mexico, sources and health risk assessment. Environmental Monitoring and Assessment 2021; 193: 1-16.##Shujaei Borjoi S, Azimzadeh H, Mosleh Arani A. Ecological risk assessment of some heavy metals of dust emitted from non-metallic industries in Ardakan city of Yazd in the summer of 2017: a descriptive study. Scientific Journal of Rafsanjan University of Medical Sciences 2019; 19 (2): 173-192 [in Persian].##Phil-Eze PO. Variability of soil properties related to vegetation cover in a tropical rainforest landscape. Journal of Geography and Regional planning 2010; 3 (7): 177.##Ho AD, Yu CC. Descriptive statistics for modern test score distributions: Skewness, kurtosis, discreteness, and ceiling effects. Educational and psychological measurement 2015; 75 (3): 365-388. ‌##Sahakyan L, Maghakyan N, Belyaeva O, Tepanosyan G, Kafyan M, Saghatelyan A. Heavy metals in urban dust: contamination and health risk assessment: a case study from Gyumri, Armenia. Arabian Journal of Geosciences 2016; 9 (2): 1-11.##Papic M, Vukovic M. Multivariate analysis of contamination of alluvial soils with heavy metals in Cacak, Serbia. Rom Journ Phys 2015; 60 (7-8): 1151-1162. ‌##Ghanavati N. Assessment of the risk of heavy metals on human health in the street dust of Abadan city. Health and Environment Quarterly 2017; 11(1): 63-74 [in Persian].##Xu X, Lu X, Han X, Zhao N. Ecological and health risk assessment of metal in resuspended particles of urban street dust from an industrial city in China. Current Science 2015; 72-79.##Ehtemae N, Ghanavati N, Nazarpour A, Babaenejad T, James Watts M. Assessment of Potential Ecological and Human Health Risk of Some Selected Heavy Metals in Street Dusts in Ilam. Journal of Water and Soil Science 2020; 23 (4): 183-197 [in Persian].##Ghanavati N. Human health risk assessment of heavy metals in street dust in Abadan. Iranian Journal of Health and Environment 2018; 11 (1): 63-74 [in Persian].##Azimi-Yancheshmeh R, Moeinaddin M, Mazloomi S, Feyz Nia S, Shahbazi R. Health Risk Assessment of Metals in Street Dust of Karaj City in 2018. Environmental Health Engineering 2022; 9 (3): 313-332 [in Persian].## ##